Shloka 35
पाण्डवानां वनप्रस्थानवर्णनम् / The Pāṇḍavas’ Departure for the Forest
Vidura’s Report and Portents
द्रौपदी बोली--भगवन्! लोभ धर्मका नाशक होता है, अतः अब मेरे मनमें वर माँगनेका उत्साह नहीं है। राजशिरोमणे! तीसरा वर लेनेका मुझे अधिकार भी नहीं है ।। एकमाहुर्वैश्यवरं द्वौ तु क्षत्रस्त्रिया वरी त्रयस्तु राज्ञो राजेन्द्र ब्राह्मणस्य शतं वरा:
drau-padī uvāca—bhagavan! lobho dharmasya nāśakaḥ; ataḥ idānīṁ mama manasi vara-mārgane utsāho nāsti. rājaśiromaṇe! tṛtīyaṁ varaṁ grahītuṁ mama adhikāro 'pi nāsti. ekam āhuḥ vaiśya-varaṁ, dvau tu kṣatra-striyā varau; trayaḥ tu rājño, rājendra; brāhmaṇasya śataṁ varāḥ.
เทราปทีทูลว่า “ข้าแต่ผู้ควรเคารพ ความโลภเป็นผู้ทำลายธรรม ฉะนั้นบัดนี้ข้าพเจ้าไม่มีความกระตือรือร้นจะขอพรอีก โอ้ยอดมงกุฎแห่งราชา ข้าพเจ้าแม้แต่สิทธิ์จะรับพรประการที่สามก็ไม่มี เขากล่าวกันว่า แพศย์พึงรับพรหนึ่งประการ สตรีกษัตริย์พึงรับสอง; ส่วนพระราชา โอ้ราชาเหนือราชา พึงรับสาม และพราหมณ์พึงรับได้ถึงร้อยประการ”
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
Greed (lobha) undermines dharma; therefore one should practice restraint even when entitled to ask for more. Draupadī models ethical self-limitation by refusing further gain and by appealing to norms of eligibility.
After receiving boons, Draupadī declines to request another, stating that greed would be adharma and that she lacks the right to a third boon. She cites a traditional gradation of how many boons may be taken by different social roles (Vaiśya, Kṣatriya woman, king, Brāhmaṇa).