अक्षविजय-प्रसङ्गः
Escalation of Wagers and Shakuni’s Repeated Declarations of Victory
तत्पश्चात् पराक्रमी महाबाहु युधिष्ठिर सोमदत्तसे मिलकर दुर्योधन
tataḥ paścāt parākrāmī mahābāhur yudhiṣṭhiraḥ somadattasahitaṃ duryodhanaṃ śalyaṃ śakuniṃ tathā ye ca rājāno 'tra pūrvam āgatāḥ tān sarvān samāgacchat | tataḥ vīraṃ duḥśāsanaṃ tasya sarvān bhrātṝn rājānaṃ jayadrathaṃ ca samastaṃ kauravaṃ gaṇaṃ ca samāgamya bhrātṛbhiḥ saha mahābāhur yudhiṣṭhiraḥ prājñaṃ rājānaṃ dhṛtarāṣṭrasya bhavanaṃ praviśya tatra rohiṇīdevīm iva nityatārāgaṇaparivṛtāṃ snuṣābhiḥ saha niṣaṇṇāṃ pativratāṃ gāndhārīṃ dadarśa | yudhiṣṭhiraḥ gāndhārīṃ praṇanāma, sā ca tam āśīrbhiḥ prasādya prīṇayām āsa | dadarśa pitaram vṛddhaṃ prajñācakṣuṣam īśvaram dhṛtarāṣṭram |
ครั้นแล้ว ยุธิษฐิระผู้กล้าหาญ แขนใหญ่ทรงพลัง ได้เข้าไปพบโสมทัตตะ และได้พบทุรโยธนะ ศัลยะ ศกุนิ ตลอดจนบรรดากษัตริย์อื่น ๆ ที่มาถึงก่อนแล้ว ณ ที่นั้นด้วย ต่อมาเขาได้ถวายความเคารพแก่ทุษศาสนะผู้เป็นวีรบุรุษ แก่พี่น้องทั้งหลายของเขา แก่พระเจ้าไชยทรถ และแก่หมู่คุรุทั้งปวง แล้วจึงพร้อมด้วยพี่น้องของตนเข้าสู่พระนิเวศน์ของพระเจ้าธฤตราษฏระผู้ทรงปรีชาญาณ ที่นั่นเขาได้เห็นพระนางคานธารีผู้ทรงสัตย์ต่อสามี ประทับนั่งท่ามกลางเหล่าลูกสะใภ้ สว่างไสวดุจพระนางโรหิณีที่รายล้อมด้วยหมู่ดาว ยุธิษฐิระก้มลงนอบน้อมพระนางคานธารี และพระนางก็ทรงพอพระทัยประทานพรแก่เขา จากนั้นเขาจึงได้เฝ้าพระปิตุลาอาวุโสอีกครั้ง คือพระเจ้าธฤตราษฏระ ผู้แม้ไร้ดวงตาแต่มีปัญญาเป็นทิพย์
वैशम्पायन उवाच
Even amid political tension, dharma is upheld through proper conduct: greeting rivals and elders, entering the royal house with restraint, and honoring a virtuous elder like Gāndhārī. Blessings and respectful speech act as moral counterweights to the brewing hostility in the Kuru court.
Yudhiṣṭhira arrives and formally meets leading figures of the Kuru side—Duryodhana, Śalya, Śakuni, Duḥśāsana, Jayadratha, and others—then enters Dhṛtarāṣṭra’s palace. He sees Gāndhārī seated with her daughters-in-law, bows to her, receives her blessing, and then sees the aged, blind Dhṛtarāṣṭra.