Shloka 23
अक्षदेवन-प्रवर्तनम् | Commencement of the Dice Game
यथातिमात्र कौन्तेय: श्रिया परमया युतः । राजसूयमवाप्यैवं हरिश्नन्द्र इव प्रभु:,कुन्तीनन्दन युधिष्ठिर राजसूययज्ञ पूर्ण करके अत्यन्त उच्चकोटिकी राजलक्ष्मीसे सम्पन्न हो गये हैं। ये शक्तिशाली महाराज हरिश्वन्द्रकी भाँति सुशोभित होते हैं
yathātimātra kaunteyaḥ śriyā paramayā yutaḥ | rājasūyam avāpyaivaṃ hariścandra iva prabhuḥ ||
โอรสแห่งกุนตี คือยุธิษฐิระ ครั้นได้บรรลุพิธีราชสูยะแล้ว ก็เปี่ยมด้วยสิริราชสมบัติอันสูงสุดเกินประมาณ บัดนี้พระมหากษัตริย์ผู้ทรงเดชนั้นรุ่งเรืองดุจพระราชาหริศจันทรา
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how ritual and public recognition (the Rājasūya) confer visible sovereignty and prosperity, while also implying an ethical challenge: another’s success can become a trigger for envy, testing one’s self-control and dharmic disposition.
Duryodhana comments on Yudhiṣṭhira’s newly achieved grandeur after completing the Rājasūya, praising his splendor by comparing him to Hariścandra—an observation that, in context, feeds Duryodhana’s growing resentment in the royal assembly setting.