Shloka 20
Bhīṣma–Śiśupāla-saṃvādaḥ
Bhishma and Shishupala’s exchange in the assembly
येषामर्च्यतम: कृष्णस्त्वं च येषां प्रदर्शक: । धर्मवांस्त्वमधर्मज्ञ: सतां मार्गादवप्लुत:,अथवा क्यों न हो, जिनका परम पूजनीय कृष्ण है और सत्पुरुषोंके मार्गसे गिरा हुआ तुम-जैसा धर्मज्ञानशून्य धर्मात्मा जिनका मार्गदर्शक है
yeṣām arcyatamaḥ kṛṣṇas tvaṃ ca yeṣāṃ pradarśakaḥ | dharmavāṃs tvam adharmājñaḥ satāṃ mārgād avaplutaḥ ||
“สำหรับผู้ที่ยกกฤษณะเป็นผู้ควรบูชาสูงสุด และสำหรับผู้ที่ยกท่าน—ผู้หลุดจากหนทางของสัตบุรุษ—ขึ้นเป็นผู้นำทาง จะเป็นอย่างอื่นไปได้อย่างไร? ท่านถูกเชิดชูว่าเป็นผู้ทรงธรรม ทั้งที่ไม่รู้จักอธรรม; ท่านได้ลื่นไถลออกจากถนนที่คนดีทั้งหลายดำเนิน”
शिशुपाल उवाच
Educational Q&A
The verse dramatizes how claims of moral authority can be weaponized: Śiśupāla attacks the legitimacy of honoring Kṛṣṇa by portraying the ‘guide’ (the addressee) as one who has deviated from the path of the good. Ethically, it highlights the contested nature of dharma in public life—who is deemed worthy of worship and who is accepted as a moral exemplar.
In the royal assembly during Yudhiṣṭhira’s Rājasūya context, Śiśupāla delivers a hostile speech objecting to the special honor shown to Kṛṣṇa. Here he mocks the assembly’s judgment, insinuating that those who revere Kṛṣṇa must also accept a misguided ‘teacher’ and thus have strayed from the righteous path.