Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Śiśupāla-nigraha-prastāva: Yudhiṣṭhira’s Conciliation and Bhīṣma’s Defense of Kṛṣṇa

Book 2, Chapter 35

विचित्रै रत्नवद्धिश्व ऋद्धवा परमया युतै: । राजभिश्च समावृत्तैरतीव श्रीसमृद्धिभि: । अशोभत सदो राजन्‌ कौन्तेयस्य महात्मन:

vicitrai ratnavaddhiśva ṛddhavā paramayā yutaiḥ | rājabhiś ca samāvṛttair atīva śrīsamṛddhibhiḥ | aśobhata sado rājan kaunteyasya mahātmanaḥ ||

ไวศัมปายนะกล่าวว่า—ข้าแต่พระราชา ท้องพระโรงของโอรสแห่งกุนตีผู้มีจิตใจสูงส่งนั้นสว่างไสวรุ่งเรือง ประดับด้วยทรัพย์อันพิสดารฝังรัตนะและความมั่งคั่งอันยิ่งใหญ่ยิ่ง และแน่นขนัดด้วยบรรดากษัตริย์ผู้เปี่ยมศรีสมบัติเป็นอย่างยิ่ง

विचित्रैःwith various/wondrous
विचित्रैः:
Karana
TypeAdjective
Rootविचित्र
FormNeuter, Instrumental, Plural
रत्नवत्jewel-like, gem-adorned
रत्नवत्:
Karta
TypeAdjective
Rootरत्नवत्
FormNeuter, Nominative, Singular
दिव्यम्divine
दिव्यम्:
Karta
TypeAdjective
Rootदिव्य
FormNeuter, Nominative, Singular
ऋद्ध्याwith prosperity/splendour
ऋद्ध्या:
Karana
TypeNoun
Rootऋद्धि
FormFeminine, Instrumental, Singular
परमयाsupreme, highest
परमया:
Karana
TypeAdjective
Rootपरम
FormFeminine, Instrumental, Singular
युतैःendowed/combined (with)
युतैः:
Karana
TypeAdjective
Rootयुत
FormNeuter, Instrumental, Plural
राजभिःby/with kings
राजभिः:
Karana
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Instrumental, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
समावृत्तैःassembled, gathered
समावृत्तैः:
Karana
TypeAdjective
Rootसमावृत्त
FormMasculine, Instrumental, Plural
अतीवexceedingly
अतीव:
TypeIndeclinable
Rootअतीव
श्रीसमृद्धिभिःwith riches of splendour/fortune
श्रीसमृद्धिभिः:
Karana
TypeNoun
Rootश्री-समृद्धि
FormFeminine, Instrumental, Plural
अशोभतshone, was splendid
अशोभत:
TypeVerb
Rootशुभ्
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular
सदःthe hall/assembly
सदः:
Karta
TypeNoun
Rootसदस्
FormNeuter, Nominative, Singular
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
कौन्तेयस्यof Kuntī's son (Yudhiṣṭhira)
कौन्तेयस्य:
TypeNoun
Rootकौन्तेय
FormMasculine, Genitive, Singular
महात्मनःof the great-souled
महात्मनः:
TypeAdjective
Rootमहात्मन्
FormMasculine, Genitive, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
J
Janamejaya
K
Kaunteya (Yudhiṣṭhira)
S
sabhā (assembly-hall/court)
K
kings (rājānaḥ)
J
jewels (ratna)

Educational Q&A

The verse highlights how recognized authority and public honor manifest outwardly as prosperity and a flourishing court: when many kings gather in a ruler’s hall, it signals legitimacy, influence, and the social order that supports kingship.

Vaiśampāyana describes the magnificence of Yudhiṣṭhira’s assembly-hall—richly adorned and crowded with prosperous kings—setting the scene for the political and ceremonial events of the Sabha Parva.