Shloka 17
Adhyāya 33: Antarvedī-Samāgama, Arghya-Nirṇaya, and Śiśupāla’s Objection
धौम्यद्वैपायनमुखैर्त्विग्भि: पुरुषर्षभ । भीमार्जुनयमैश्वैव सहित: कृष्णमब्रवीत्,नरश्रेष्ठ जनमेजय! राजा युधिष्छिर बड़े प्रसन्न होकर उनसे मिले। उनका विधिपूर्वक स्वागत-सत्कार करके कुशलमंगल पूछा और जब वे सुखपूर्वक बैठ गये, तब धौम्य, द्वैपायन आदि ऋत्विजों तथा भीम, अर्जुन, नकुल, सहदेव--चारों भाइयोंके साथ निकट जाकर युधिष्ठिरने श्रीकृष्णसे कहा
dhaumyadvaipāyanamukhair ṛtvigbhiḥ puruṣarṣabha | bhīmārjunayamair eva sahitaḥ kṛṣṇam abravīt || narśreṣṭha janamejaya |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “โอ้ผู้ประเสริฐดุจโคอุสุภในหมู่มนุษย์ โอ้ชนผู้เลิศ จนเมชยะ! พระราชายุธิษฐิระได้เข้าไปเฝ้าพระกฤษณะ พร้อมด้วยพราหมณ์ผู้ประกอบพิธีที่มีธาวมยะและทไวปายนะเป็นประมุข อีกทั้งภีมะ อรชุน และฝาแฝดนกุล–สหเทวะ แล้วจึงกราบทูลสนทนา พระองค์ทรงต้อนรับตามแบบแผน ถวายการอุปัฏฐากอย่างเป็นระเบียบ ไต่ถามความสวัสดี; ครั้นทุกท่านนั่งอย่างผาสุกแล้ว จึงตรัสตามธรรมเนียมธรรมะต่อหน้าผู้ใหญ่และพี่น้อง”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic conduct in public life: a ruler approaches an honored guest with proper ritual decorum, accompanied by elders (priests/sages) and family, signaling humility, respect for sacred authority, and responsible speech within a lawful social order.
Vaiśampāyana narrates to Janamejaya that Yudhiṣṭhira, together with the chief priests (Dhaumya and Vyāsa) and his brothers (Bhīma, Arjuna, and the twins Nakula–Sahadeva), goes near Kṛṣṇa and addresses him after due reception and seating—setting up a formal conversation or request.