Shloka 183
दुःशासनवधः (Duḥśāsana-vadha) — Bhīma’s vow-fulfillment in combat
संघर्षेण महाराज पावक: समजायत | महाराज! आकाशमें परस्पर टकराते हुए बाणसमूहोंकी रगड़से आग प्रकट हो जाती थी
saṅgharṣeṇa mahārāja pāvakaḥ samajāyata | mahārāja ākāśe parasparaṁ ṭakarāte hue bāṇasamūhānāṁ ragaḍase agniḥ prakaṭaḥ bhavati sma ||
สัญชัยกล่าวว่า—ข้าแต่มหาราช ด้วยการปะทะและเสียดสีกันของหมู่ศร ไฟก็อุบัติขึ้น เมื่อหมู่ศรชนกันกลางนภา แรงครูดไถทำให้เปลวเพลิงปรากฏ—ศึกนั้นดุเดือดจนธาตุทั้งหลายยังตอบสนอง
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores how unchecked martial fury can become so intense that it seems to disturb the natural order itself; it implicitly warns that war magnifies destructive forces beyond human control, pressing the listener to reflect on responsibility and the ethical cost of conflict.
Sañjaya describes the battle’s ferocity to Dhṛtarāṣṭra: countless arrows collide midair, and their friction is poetically said to generate fire in the sky, emphasizing the density of missile-exchange and the terrifying intensity of the combat.