Shloka 5
अस्त्रयुद्धे द्रौणिपार्थसंघर्षः — Karṇa’s Bhārgavāstra and the Search for Yudhiṣṭhira
Chapter 45
संजय कहते हैं--भरतश्रेष्ठल तदनन्तर यह देखकर कि कुन्तीकुमारोंकी सेनाका अनुपम व्यूह बनाया गया है
sañjaya uvāca | ity uktvā vividhā vācaḥ kuravaḥ kurunandana | ājaghnuḥ paṭahāṃś caiva tūryāṃś caiva sahasraśaḥ ||
สัญชัยกล่าวว่า—“โอผู้เป็นความชื่นใจแห่งวงศ์กุรุ ครั้นกล่าวถ้อยคำหลากหลายดังนั้นแล้ว เหล่ากุรุได้ตีปะทะ (กลองศึก) นับพัน และเป่าแตรศึกกับเครื่องดนตรีสงครามนานาชนิดกึกก้องไปทั่ว”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how words and emotions in a community quickly translate into action: collective confidence is reinforced through public ritual (war-music), which can intensify conflict. Ethically, it warns that mass enthusiasm and display can drown out sober discernment (viveka) and hasten violence.
After their soldiers voice excited predictions about the coming clash, the Kauravas respond with a surge of martial celebration—beating war-drums and sounding trumpets in great numbers—signaling readiness and raising the army’s fighting spirit as battle is about to commence.