Shloka 42
Karṇa-parva Adhyāya 19 — Saṃśaptaka–Trigarta Assault and Aindra-astra Counter
स तोमरं भास्कररश्मिवर्चसं बलास्त्रसर्गोत्तमयत्नमन्युभि: । ससर्ज शीघ्र॑ं परिपीडयन् गजं गुरो: सुतायाद्रिपती श्वरो नदन्,गिरिराज मलयके स्वामी पाण्ड्यराजने तुरंत अग्रसर होनेके लिये उस हाथीको पीड़ा दी और अस्त्र-प्रहारके लिये उत्तम यत्न, बल तथा क्रोधसे प्रेरित हो सूर्यकी किरणोंके समान तेजस्वी एक तोमर हाथमें लेकर गर्जना करते हुए उसे शीघ्र ही आचार्यपुत्रपर चला दिया
sa tomaraṃ bhāskara-raśmi-varcasaṃ balāstra-sargottama-yatnam anyubhiḥ | sasarja śīghraṃ paripīḍayan gajaṃ guroḥ sutāyādripatīśvaro nadan |
สัญชัยกล่าวว่า— เจ้าแห่งมลยภูเขา เมื่อเร่งช้างให้พุ่งไปข้างหน้า ก็ถูกแรงกำลัง ความเพียรอันยอดเยี่ยมในศัสตราวุธ และความพิโรธผลักดัน เขาคว้าหอกทอมหระที่สว่างดุจรัศมีสุริยัน แล้วคำรามก้องก่อนขว้างอย่างฉับพลันใส่บุตรแห่งครู (โอรสทโณ)
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger (krodha), when joined with strength and skill, accelerates violent decision-making in war. Ethically, it points to the peril of wrath: it sharpens action but can eclipse restraint and discernment, intensifying harm in the name of martial duty.
A mountain-lord associated with Malaya, riding and urging his elephant, roars and swiftly hurls a sun-bright javelin (tomara) at the ‘Guru’s son’—understood as Droṇa’s son (Aśvatthāman)—as the battle surges forward.