Shloka 6
Adhyāya 92: Irāvanta-śoka, punaḥ-pravṛttiḥ saṅgrāmasya
Arjuna’s grief and the battle’s renewed intensity
न हि दुर्योधनो मन्द: पुरा प्रोक्तमबुध्यत । वार्यमाणो मया तात भीष्मेण विदुरेण च
dhṛtarāṣṭra uvāca |
na hi duryodhano mandaḥ purā proktam abudhyata |
vāryamāṇo mayā tāta bhīṣmeṇa vidureṇa ca |
ธฤตราษฏระตรัสว่า “ทุรโยธนะหาได้โง่เขลาแท้จริงไม่ แต่ในกาลก่อนเขามิได้เข้าใจถ้อยคำที่กล่าวแก่เขาเลย โอ้ลูกเอ๋ย แม้เรากับภีษมะและวิทุระจะห้ามปรามซ้ำแล้วซ้ำเล่า เขาก็มิยอมรับฟังคำตักเตือนอันเป็นประโยชน์”
धृतराष्ट उवाच
Educational Q&A
Even when wise elders offer repeated, well-intentioned restraint, a person blinded by delusion and pride may refuse to understand; such rejection of dharmic counsel inevitably bears painful consequences.
Dhṛtarāṣṭra reflects on how Duryodhana earlier failed to heed the warnings and restraints given by himself, Bhīṣma, and Vidura; he recognizes that the present calamity of war is the outcome of that earlier refusal to listen.