Shloka 326
Adhyāya 92: Irāvanta-śoka, punaḥ-pravṛttiḥ saṅgrāmasya
Arjuna’s grief and the battle’s renewed intensity
वध्यमाना व्यदृश्यन्त शतशो5थ सहस्रश: । नकुल और सहदेवने घुड़सवारोंकी सेनापर आक्रमण किया। राजन! उन घोड़ोंने सोनेकी कलँगी तथा सोनेके ही अन्यान्य आभूषण धारण किये थे। वे सब सैकड़ों और सहस्रोंकी संख्यामें मरकर गिरते दिखायी देते थे
sañjaya uvāca | vadhyamānā vyadṛśyanta śataśo 'tha sahasraśaḥ |
สัญชัยกล่าวว่า “เมื่อถูกสังหาร พวกเขาปรากฏให้เห็นว่าล้มลงเป็นร้อย ๆ และเป็นพัน ๆ นกุลกับสหเทวะเข้าตีทัพม้าศึก; ข้าแต่พระราชา ม้าเหล่านั้นประดับพู่ทองและเครื่องประดับทอง แต่ถึงกระนั้นก็ยังถูกฟันล้มลงเป็นร้อยเป็นพันให้เห็นอยู่”
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the grim reality of war: once violence is unleashed, death becomes widespread and indiscriminate. It implicitly highlights impermanence and the ethical weight of actions (karma), reminding the listener that external grandeur cannot prevent mortal consequences.
Sañjaya reports a battlefield moment in which combatants are being slain in vast numbers—hundreds and thousands—emphasizing the scale and intensity of the fighting.