Shloka 32
भीष्मपर्व — अध्याय ६६: तुमुलसंग्रामवर्णनम्
The Tumult of Battle Described
न तत्र कश्रिन्नविषण्ण आसी- दृते राजन् सोमदत्तस्य पुत्रात् । स वै समादाय थधनुर्महात्मा भूरिश्रवा भारत सौमदत्ति:,राजन्! उस समय वहाँ सोमदत्तपुत्र भूरिश्रवाको छोड़कर दूसरा कोई ऐसा योद्धा नहीं था, जो विषाद-ग्रस्त न हुआ हो। भारत! सोमदत्तकुमार महामना भूरिश्रवाने अपने रथियोंको विवश होकर भागते देख धनुष ले युद्ध करनेकी इच्छासे सात्यकिपर चढ़ाई की
na tatra kaścidnaviṣaṇṇa āsīd ṛte rājan somadattasya putrāt | sa vai samādāya tad dhanum mahātmā bhūriśravā bhārata saumadattiḥ ||
สัญชัยกล่าวว่า—ข้าแต่พระราชา ที่นั่นไม่มีนักรบผู้ใดไม่ถูกความท้อแท้ครอบงำ เว้นแต่โอรสของโสมทัตตะเท่านั้น โอ้ภารตะ ภูริศรวา ผู้มีจิตใจสูงส่ง แห่งสายสุมทัตติ ได้ยกคันศรขึ้นและก้าวหน้าไปด้วยความมุ่งมั่นแน่วแน่
संजय उवाच
Educational Q&A
Even amid collective fear and discouragement, dharma for a kshatriya emphasizes steadiness and resolve. Bhūriśravā’s refusal to succumb to despair illustrates moral firmness—acting from duty and courage when others falter.
Sanjaya reports that the battlefield mood has turned bleak: nearly all warriors are dejected. Only Bhūriśravā, Somadatta’s son, remains undismayed; he takes up his bow and advances to engage, reacting to the sight of allied chariot-warriors being driven into retreat.