Shloka 12
भूमिगुण-प्रश्नः
Inquiry into the qualities of Earth and the classification of beings
अचिन्त्या: खलु ये भावा न तांस्तर्केण साधयेत् । प्रकृतिभ्य: परं यत् तु तदचिन्त्यस्य लक्षणम्
acintyāḥ khalu ye bhāvā na tāṁs tarkeṇa sādhayet | prakṛtibhyaḥ paraṁ yat tu tad acintyasyalakṣaṇam ||
แท้จริงแล้ว สภาวะทั้งหลายที่เกินกว่าความคิด ไม่ควรถูกบีบคั้นให้พิสูจน์ด้วยเหตุผลล้วน ๆ สิ่งใดที่อยู่เหนือองค์ประกอบแห่งปรกฤติ (prakṛti) นั่นแลคือเครื่องหมายของสิ่งที่เรียกว่า “อจินตยะ”—อันเกินจะหยั่งด้วยตรรกะ
संजय उवाच
Educational Q&A
Some truths—especially those transcending material nature—are ‘acintya’ (inconceivable) and should not be treated as if they can be conclusively established by logical argument alone; humility in knowledge is part of dharmic discernment.
Sañjaya, narrating events and reflections to Dhṛtarāṣṭra, inserts a philosophical observation: certain higher realities cannot be captured by debate or inference, particularly what is beyond prakṛti.