Shloka 4
भीष्मविक्रमदर्शनं तथा क्रौञ्चारुणव्यूहविधानम् | Bhīṣma’s Ascendancy and the Organization of the Krauñcāruṇa Formation
सम्बन्ध-- इस प्रकार संन्यास और त्यागके विषयोंगें विद्वानोंके भिन्न-भिन्न मत बतलाकर अब भगवान् त्यागके विषयमें अपना निश्चय बतलाना आरम्भ करते हैं-- निश्चयं शृणु मे तत्र त्यागे भरतसत्तम | त्यागो हि पुरुषव्याप्र त्रिविध: सम्प्रकीर्तित:
niścayaṃ śṛṇu me tatra tyāge bharatasattama | tyāgo hi puruṣavyāghra trividhaḥ samprakīrtitaḥ ||
โอ้ผู้ประเสริฐแห่งภารตะ จงฟังข้อสรุปอันแน่วแน่ของเราว่าด้วย ‘ตยาคะ’; โอ้พยัคฆ์ในหมู่มนุษย์ ตยาคะนั้นประกาศว่ามีสามประการ คือ สัตตวะ ราชส และตามส
अजुन उवाच
Educational Q&A
Krishna announces a definitive teaching on tyāga (relinquishment), stating it is threefold—sāttvika, rājasa, and tāmasa—so the listener can distinguish wholesome renunciation (giving up attachment and egoistic claim) from misguided abandonment.
In the Bhīṣma Parva dialogue on duty and conduct, Krishna turns from reporting differing views about renunciation to presenting his own settled conclusion, addressing Arjuna with honorific epithets and introducing the threefold classification of tyāga.