Shloka 39
(तथा पुनर्जघानाशु पाण्डवानां महारथान् | शरैरशनिकल्पैश्न शिताग्रैश्न सुपर्वभि: ।।
sañjaya uvāca |
tathā punar jaghānāśu pāṇḍavānāṁ mahārathān |
śarair aśanikalpaiś ca śitāgraiś ca suparvabhiḥ ||
สัญชัยกล่าวว่า—แล้วเขาก็กลับเข้าตีอีกครั้งด้วยความรวดเร็วรุนแรง กระหน่ำมหารถีฝ่ายปาณฑพด้วยห่าลูกศรดุจสายฟ้า ปลายคมและประกอบแน่นหนา จนสนามรบประหนึ่งกลายเป็นพายุเหล็ก ครั้นนั้น ทรุปทะราชาแห่งปัญจาละ ธฤษฏเกตุผู้ทรงเดช ภีมเสนบุตรปาณฑุ ธฤษฏทยุมน์โอรสปฤษตะ นกุลและสหเทวะผู้เป็นฝาแฝด เจกิตานะ เจ้าชายเคกยะทั้งห้า สาตยกีผู้มีพาหาอันเกรียงไกร อภิมันยุโอรสสุภัทรา ฆโฏตกจะ บุตรทั้งห้าของเทราปที ศิขัณฑี กุนติภชผู้กล้าหาญ สุศรรมา และวิราฏ—คนเหล่านี้และนักรบปาณฑพผู้มีกำลังอีกมาก ถูกศรของภีษมะทรมานจนดุจจมลงในมหาสมุทรแห่งความโศก; แต่พระอรชุนได้กู้พวกเขาทั้งหมดขึ้นมา
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the harsh reality of dharma in war: skill and duty manifest as relentless force, yet such force creates suffering that demands counter-duty—protection and rescue of one’s side. It frames martial excellence as ethically weighty, not merely triumphant.
Sañjaya reports that the opposing commander again rapidly assails the Pāṇḍava elite with thunderbolt-like, sharp, well-made arrows, intensifying the crisis on the battlefield and setting the stage for a response by protectors on the Pāṇḍava side.