Shloka 29
Bhīṣma–Karṇa Saṃvāda on the Śaraśayyā (भीष्म–कर्ण संवादः शरशय्यायाम्)
त्रिभि: शरैर्महाराज वासुदेव॑ च पञ्चभि: । भीमसेनं च नवभिर्बाह्वोरुरसि चार्पयत्,एकैकं त्रिभिरानर्च्छत् कड़ुकबर्हिणवाजितै: । उसके बाद सुशर्मा और कृपाचार्यको भी तीन-तीन बाणोंसे बींध डाला। राजेन्द्र! फिर समरांगणमें प्राग्ज्योतिषनरेश भगदत्त, सिन्धुराज जयद्रथ, चित्रसेन, विकर्ण, कृतवर्मा, दुर्मीषण तथा महारथी विन्द और अनुविन्द--इनमैंसे प्रत्येकको गीधकी पाँखसे युक्त तीन- तीन बाणोंद्वारा विशेष पीड़ा दी महाराज! फिर मद्रराजने भी भारसाधनमें समर्थ दूसरा धनुष लेकर रणभूमिमें अर्जुनपर रोषपूर्वक तीन बाणोंद्वारा प्रहार किया। वसुदेवनन्दन श्रीकृष्णको पाँच बाणोंसे घायल करके उन्होंने भीमसेनकी भुजाओं तथा छातीमें नौ बाण मारे
tribhiḥ śarair mahārāja vāsudevaṃ ca pañcabhiḥ | bhīmasenaṃ ca navabhir bāhv-orasi cārpayat | ekaikaṃ tribhir ānarcchet kaḍuka-barhiṇa-vājitaiḥ |
สัญชัยกล่าวว่า—ข้าแต่มหาราช เขายิงศรสามดอกเข้าประหัตประหาร และทำให้วาสุเทวะ (ศรีกฤษณะ) บาดเจ็บด้วยศรห้าดอก จากนั้นเขาปักศรเก้าดอกใส่ภีมเสน—ทั้งที่แขนและอก แล้วในสนามรบเขาก็ทำให้วีรบุรุษฝ่ายตรงข้ามแต่ละคนระทมด้วยศรสามดอกที่ประดับขนแร้ง แสดงให้เห็นความรุนแรงที่ทวีขึ้นไม่หยุดยั้ง เมื่อความกล้าหาญถูกประกาศด้วยการโจมตีที่พอเหมาะและแม่นยำ มิใช่ด้วยการยับยั้ง.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the epic’s kṣatriya battlefield ethic: skill and resolve are displayed through precise, counted strikes, yet the scene also underscores how quickly war normalizes harm even to revered figures like Kṛṣṇa, inviting reflection on the moral cost of conflict.
Sañjaya reports a warrior’s successive attacks: three arrows in general, five arrows striking Kṛṣṇa (Vāsudeva), and nine arrows driven into Bhīma’s arms and chest; the narration emphasizes intensity and tactical targeting in the ongoing battle.