Shloka 9
Yuga-Lakṣaṇa and Varṣa-Pramāṇa Inquiry (युगलक्षण–वर्षप्रमाण–प्रश्न)
Devanagari script
जम्बूद्वीपप्रमाणेन द्विगुण: स नराधिप । विष्कम्भेण महाराज सागरो5डपि विभागश:,महाराज! नरेश्वर! वह द्वीप विस्तारकी दृष्टिसे जम्बूद्वीपके परिमाणसे दूना है। भरतश्रेष्ठ) उसका समुद्र भी विभागपूर्वक उससे दूना ही है
Transliteration
jambūdvīpapramāṇena dviguṇaḥ sa narādhipa | viṣkambheṇa mahārāja sāgaro 'pi vibhāgaśaḥ ||
Translation
สัญชัยกล่าวว่า “ข้าแต่มหาราช ผู้เป็นเจ้าแห่งมนุษย์ ตามมาตรวัดแห่งความกว้างใหญ่ ดินแดนนั้นมีขนาดเป็นสองเท่าของชมพูทวีป; และข้าแต่มหาราช มหากษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่ มหาสมุทรที่โอบล้อมโดยแบ่งเป็นส่วน ๆ ก็มีขนาดเป็นสองเท่าเช่นเดียวกัน”
Word by Word
जम्बूद्वीपप्रमाणेनby the measure of Jambudvipa
जम्बूद्वीपप्रमाणेन:
Karana
TypeNoun
Rootजम्बूद्वीप-प्रमाण
FormNeuter, Instrumental, Singular
द्विगुणःdouble (in extent)
द्विगुणः:
Karta
TypeAdjective
Rootद्विगुण
FormMasculine, Nominative, Singular
सःhe/that (it)
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
नराधिपO king (lord of men)
नराधिप:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनराधिप
FormMasculine, Vocative, Singular
विष्कम्भेणby breadth/diameter
विष्कम्भेण:
Karana
TypeNoun
Rootविष्कम्भ
FormMasculine, Instrumental, Singular
महाराजO great king
महाराज:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
सागरःthe ocean/sea
सागरः:
Karta
TypeNoun
Rootसागर
FormMasculine, Nominative, Singular
अपिalso/even
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
विभागशःin divisions; separately; according to division
विभागशः:
TypeIndeclinable
Rootविभागशस्
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
S
SañjayaN
narādhipa (the king, i.e., Dhṛtarāṣṭra as addressee)J
JambūdvīpaS
sāgara (ocean)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes