Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

भीमसेनस्य बहुमहारथसंयुगः

Bhīmasena’s Engagement with Multiple Mahārathas

सौवीरा: कितवा: प्राच्या: प्रतीच्योदीच्यमालवा:,सौवीर, कितव, प्राच्य, प्रतीच्य, उदीच्य, मालव, अभीषाह, शूरसेन, शिबि और वसाति देशके योद्धा शत्रुओंके तीखे बाणोंसे पीड़ित होनेपर भी संग्रामभूमिमें भीष्मको छोड़कर नहीं भागे

saṃjaya uvāca | sauvīrāḥ kitavāḥ prācyāḥ pratīcyodīcyamālavāḥ śūrasenāḥ śibayo vasātayaś ca | śatrūṇāṃ tīkṣṇabāṇapīḍitā api raṇabhūmau bhīṣmaṃ hitvā na palāyanta |

สัญชัยกล่าวว่า—เหล่านักรบแห่งสววีระ กิตวะ ชาวตะวันออก ชาวตะวันตก ชาวเหนือ และมาลวะ รวมทั้งชูรเสนะ ศิพิ และชาววสาติ แม้ถูกศรคมของศัตรูทิ่มแทงทรมาน ก็ไม่หนีจากสนามรบ และไม่ทอดทิ้งภีษมะ

सौवीराःthe Souvīras (people of Sauvīra)
सौवीराः:
Karta
TypeNoun
Rootसौवीर
FormMasculine, Nominative, Plural
कितवाःthe Kitavas
कितवाः:
Karta
TypeNoun
Rootकितव
FormMasculine, Nominative, Plural
प्राच्याःthe Easterners
प्राच्याः:
Karta
TypeNoun
Rootप्राच्य
FormMasculine, Nominative, Plural
प्रतीच्याःthe Westerners
प्रतीच्याः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रतीच्य
FormMasculine, Nominative, Plural
उदीच्याःthe Northerners
उदीच्याः:
Karta
TypeNoun
Rootउदीच्य
FormMasculine, Nominative, Plural
मालवाःthe Mālavas
मालवाः:
Karta
TypeNoun
Rootमालव
FormMasculine, Nominative, Plural
अभीषाहाःthe Abhīṣāhas
अभीषाहाः:
Karta
TypeNoun
Rootअभीषाह
FormMasculine, Nominative, Plural
शूरसेनाःthe Śūrasenas
शूरसेनाः:
Karta
TypeNoun
Rootशूरसेन
FormMasculine, Nominative, Plural
शिबयःthe Śibis
शिबयः:
Karta
TypeNoun
Rootशिबि
FormMasculine, Nominative, Plural
वसातयःthe Vasātis
वसातयः:
Karta
TypeNoun
Rootवसाति
FormMasculine, Nominative, Plural
देशof the country/region
देश:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदेश
FormMasculine, Genitive, Singular
योद्धाःwarriors
योद्धाः:
Karta
TypeNoun
Rootयोद्धृ
FormMasculine, Nominative, Plural
शत्रूणाम्of the enemies
शत्रूणाम्:
Apadana
TypeNoun
Rootशत्रु
FormMasculine, Genitive, Plural
तीक्ष्णैःsharp
तीक्ष्णैः:
Karana
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
बाणैःby arrows
बाणैः:
Karana
TypeNoun
Rootबाण
FormMasculine, Instrumental, Plural
पीडिताःafflicted, pained
पीडिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootपीडित
FormMasculine, Nominative, Plural
अपिeven/also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
संग्रामभूमौon the battlefield
संग्रामभूमौ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसंग्रामभूमि
FormFeminine, Locative, Singular
भीष्मम्Bhīṣma
भीष्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootभीष्म
FormMasculine, Accusative, Singular
विहायhaving abandoned/left
विहाय:
TypeIndeclinable
Rootवि-हा
FormGerund (क्त्वान्त/ल्यप्)
not
:
TypeIndeclinable
Root
अपलायन्they fled/ran away
अपलायन्:
TypeVerb
Rootअप-लाय
FormImperfect (लङ्), 3rd, Plural, Parasmaipada

संजय उवाच

S
Sanjaya
B
Bhishma
S
Sauvira
K
Kitava
P
Pracya (Easterners)
P
Praticya (Westerners)
U
Udicya (Northerners)
M
Malava
S
Shurasena
S
Shibi
V
Vasati
B
battlefield
A
arrows

Educational Q&A

The verse highlights kṣatriya-ethics: steadfastness under pain, refusal to flee in fear, and loyalty to one’s commander. Even when wounded by sharp arrows, the warriors uphold duty and cohesion rather than abandoning Bhīṣma.

Sanjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that multiple allied groups on the Kaurava side remain firm in battle. Though struck and distressed by the enemy’s arrows, they do not retreat and do not leave Bhīṣma on the field.