Shloka 133
पाण्डव-वृष्णि-समागमः तथा अश्वमेध-अनुज्ञा | Reunion at the Kuru Court and Authorization of the Aśvamedha
अथाजग्मु: सुबहुलं रत्नमादाय पाण्डवा: । वीर भरतनन्दन! जब तुम्हारे पिताकी अवस्था एक महीनेकी हो गयी, उस समय पाण्डवलोग बहुत-सी रत्नराशि लेकर हस्तिनापुरको लौटे
athājagmuḥ subahulaṃ ratnam ādāya pāṇḍavāḥ | vīra bharatanandana |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “แล้วเหล่าปาณฑพก็รวบรวมรัตนะอันมากมายยิ่ง นำติดตัวไป และเดินทางกลับสู่หัสดินาปุระ โอ วีรบุรุษผู้สืบสายภรตะ เหตุการณ์นั้นเกิดขึ้นเมื่อพระบิดาของท่านมีอายุครบหนึ่งเดือน ครั้นได้รัตนสมบัติมหาศาลแล้ว จึงกลับคืนสู่นคร”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic order: after completing a defined period of observance, one resumes rightful responsibilities. Wealth (ratna) is portrayed as something to be carried and managed in service of the kingdom and duty, not merely possessed.
Vaiśampāyana narrates that the Pāṇḍavas, bearing abundant treasures, depart and return to Hastināpura. The timing is specified as the completion of one month of the listener’s father’s observance, indicating a transition back to public and royal affairs.