Shloka 14
Abhaya-Itihāsa: Karma, Indriyas, and the Non-sensory Brahman
Brāhmaṇī–Brāhmaṇa Saṃvāda
यतः प्रवर्तते तन्त्र॑ यत्र च प्रतितिष्ठति । प्राणो5पान: समानक्ष व्यानक्षोदान एव च
yataḥ pravartate tantra yatra ca pratitiṣṭhati | prāṇo 'pānaḥ samānaś ca vyānaś codāna eva ca ||
สิ่งซึ่งระบบแห่งชีวิตในกายทั้งปวงนี้อุบัติขึ้นจากมัน และตั้งมั่นอยู่ในมัน—สิ่งนั้นเองปรากฏเป็นกระแสลมปราณ คือ ปราณ อปาน สมาน วยาน และอุทาน
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Life in the body functions through an ordered system of five vital currents (prāṇa, apāna, samāna, vyāna, udāna). Recognizing their coordinated role encourages inner regulation—discipline, balance, and steadiness—which supports dharmic living.
Vāyu-deva is speaking and explaining the basis of embodied functioning: the life-system arises and is sustained through the five principal vāyus (vital airs). The statement frames a teaching on how life is maintained and governed within the body.