Shloka 7
अध्याय ३३ — धृतराष्ट्रस्य कुशलप्रश्नाः तथा विदुरस्य योगसमाधिः
Chapter 33: Dhṛtarāṣṭra’s Welfare-Inquiries and Vidura’s Yogic Absorption
अविनाश्यस्तथायुक्तः क्षेत्रज्ञ इति निश्चय: । भूतानामात्मको भावो यथासौ न वियुज्यते
avaiṇāśyas tathāyuktaḥ kṣetrajña iti niścayaḥ | bhūtānām ātmako bhāvo yathāsau na viyujyate ||
“เป็นข้อยุติว่า ‘ผู้รู้แห่งทุ่ง’ (กษেতรชญะ—อาตมันผู้รู้) แม้ดูประหนึ่งข้องอยู่กับเงื่อนไขทั้งหลาย ก็แท้จริงไม่อาจพินาศ แต่เพราะยอมรับความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกับภูตทั้งหลาย จึงไม่อาจแยกจากได้หากปราศจากญาณแท้”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The conscious Self (kṣetrajña) is inherently imperishable; bondage persists because of mistaken identification with embodied existence, and only true knowledge dissolves that identification.
Vaiśampāyana continues a reflective teaching in the Āśramavāsika context, emphasizing inner renunciation: even when the Self appears entangled with life and action, it is untouched in essence, and liberation requires knowledge that breaks false self-identification.