Shloka 38
प्रतिग्रहभेदः — The Distinction between Giving and Accepting
Vṛṣādarbhī–Saptarṣi Dialogue
“बल, धृति, विपाप्मा, पुण्यकृत्, पावन, पर्ष्पिक्षेमा, समूह, दिव्यसानु, विवस्वान्, वीर्यवानू, हीमान्, कीर्तिमान, कृत, जितात्मा, मुनिवीर्य, दीप्तरोमा, भयंकर, अनुकर्मा, प्रतीत, प्रदाता, अंशुमान, शैलाभ, परमक्रोधी, धीरोष्णी, भूपति, स्रज, वज्री, वरी, विश्वेदेव, विद्युद्वर्चा, सोमवर्चा, सूर्यश्री, सोमप, सूर्यसावित्र, दत्तात्मा, पुण्डरीयक, उष्पीनाभ, नभोद, विश्वायु, दीप्ति, चमूहर, सुरेश, व्योमारि, शंकर, भव, ईश, कर्ता, कृति, दक्ष, भुवन, दिव्यकर्मकृत्, गणित, पंचवीर्य, आदित्य, रश्मिवान्, सप्तकृत, सोमवर्चा, विश्वकृत, कवि, अनुगोप्ता, सुगोप्ता, नप्ता और ईश्वर। इस प्रकार सनातन विश्वेदेवोंके नाम बतलाये गये। ये महाभाग कालकी गतिके जाननेवाले कहे गये हैं ।। अश्राद्धेयानि धान्यानि कोद्रवा: पुलकास्तथा । हिंगुद्रव्येषु शाकेषु पलाण्डुं लसुनं तथा
bhīṣma uvāca | balaḥ dhṛtiḥ vipāpmā puṇyakṛt pāvanaḥ puṣṭikṣemaḥ samūhaḥ divyasānuḥ vivasvān vīryavān himavān kīrtimān kṛtaḥ jitātmā munivīryaḥ dīptaromā bhayaṅkaraḥ anukarmā pratītaḥ pradātā aṃśumān śailābhaḥ paramakrodhī dhīroṣṇī bhūpatiḥ srajaḥ vajrī varī viśvedevaḥ vidyudvarcā somavarcā sūryaśrīḥ somapaḥ sūryasāvitraḥ dattātmā puṇḍarīyakaḥ uṣṇīnāmā (?) nabhodaḥ viśvāyuḥ dīptiḥ camūharaḥ sureśaḥ vyomāriḥ śaṅkaraḥ bhavaḥ īśaḥ kartā kṛtī dakṣaḥ bhuvanaḥ divyakarmakṛt gaṇitaḥ pañcavīryaḥ ādityaḥ raśmivān saptakṛt somavarcā viśvakṛt kaviḥ anugoptā sugoptā naptā īśvaraḥ | iti sanātanān viśvedevānāṃ nāmāni prakīrtitāni | ete mahābhāgāḥ kālasya gatiṃ viduḥ || aśrāddheyāni dhānyāni kodravāḥ pulakās tathā | hiṅgudravyeṣu śākeṣu palāṇḍuṃ lasunaṃ tathā ||
ภีษมะกล่าวว่า “พละ ธฤติ วิปาปฺมา ปุณยกฤต ปาวนะ ปุษฏิกฺเษม สมูห ทิวยสานุ วิวสวาน วีรยวาน หิมวาน กีรติมาน กฤต ชิตาตมา มุนิวีรยะ ทีปฺตโรมะ ภยงฺกร อนุกรฺมา ประตีต ประทาตา อํศุมาน ไศลาภ ปรมโกรธิ ธีโรษฺณี ภูปติ สฺรช วชฺรี วรี วิศฺเวเทว วิทยุทฺวรฺจา โสมวรฺจา สูรฺยศฺรี โสมป สูรฺยสาวิตฺร ทตฺตาตฺมา ปุณฺฑรี ยก อุษฺณีนาภ นโภท วิศฺวายุ ทีปฺติ จมูหร สุเรศ วฺโยมาริ ศงฺกร ภว อีศ กรฺตา กฤติ ทกฺษ ภุวน ทิวยกรฺมกฤต คณิต ปญฺจวีรฺย อาทิตฺย รศฺมิวาน สปฺตกฤต โสมวรฺจา วิศฺวกฤต กวิ อนุโคปฺตา สุโคปฺตา นปฺตา และ อีศฺวร—ดังนี้คือพระนามอันเป็นนิตย์ของหมู่วิศฺเวเทวะ ได้ประกาศแล้ว มหาภาคเหล่านี้กล่าวกันว่ารู้ความดำเนินแห่งกาลเวลา และธัญพืชบางอย่างไม่ควรถวายในพิธีศฺราทธะ เช่น โกทรวะ และ ปุลากะ; อีกทั้งในหมวดของรสฉุนและผัก หัวหอมและกระเทียมก็พึงเว้นด้วย”
भीष्म उवाच