Shloka 17
Go-mahātmyam: Pavitrāṇāṃ Pavitraṃ
Cows and Ghee as Supreme Purifiers
स गतस्तस्य तृप्तिं तु गन्धं सुरभिमुद्विरन् । ददर्शोद्वारसंवृत्तां सुरभिं मुखजां सुताम्,अमृत पीकर जब वे पूर्ण तृप्त हो गये, तब उनके मुखसे सुरभि (मनोहर) गन्ध निकलने लगी। सुरभि गन्धके निकलनेके साथ ही “सुरभि” नामक गौ प्रकट हो गयी, जिसे प्रजापतिने अपने मुखसे प्रकट हुई पुत्रीके रूपमें देखा
sa gatastasyāḥ tṛptiṁ tu gandhaṁ surabhim udviran | dadarśa udvāra-saṁvṛttāṁ surabhīṁ mukhajāṁ sutām ||
ครั้นทรงเสวยอมฤตจนเต็มเปี่ยมด้วยความอิ่มเอมแล้ว กลิ่นหอมอันรื่นรมย์ก็พลุ่งออกจากพระโอษฐ์ และพร้อมกับกลิ่นนั้น โคชื่อ ‘สุรภี’ ก็ปรากฏขึ้น ซึ่งปรชาปติทอดพระเนตรว่าเป็นธิดาที่บังเกิดจากพระโอษฐ์ของพระองค์เอง
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The passage frames auspicious creation as arising from purity and fulfillment: after the nectar brings complete satiation, a beneficent manifestation (Surabhī) emerges, symbolizing nourishment, abundance, and the sacred value of the cow within dharmic order.
After drinking amṛta and becoming fully satisfied, a fragrant scent issues from Prajāpati’s mouth; with that fragrance, the divine cow Surabhī appears, regarded as his mouth-born daughter.