Shloka 58
दानफलप्रकरणम् — उपानहदानं, तिलदानं, भूमिदानं, गोदानं, अन्नदानं च
Gifts and Their Stated Results: Footwear, Sesame, Land, Cows, and Food
विबुधश्रेष्ठ! मनमें युद्धके लिये उत्साह रखनेवाले जो शूरवीर रणभूमिमें मारे जाकर स्वर्गलोकमें जाते हैं, वे सब-के-सब भूमिदाताका उल्लंघन नहीं कर सकते ।।
bhartur niḥśreyase yuktās tyaktātmāno raṇe hatāḥ | brahmalokagatā muktā nātikrāmanti bhūmidam ||
ภีษมะกล่าวว่า “โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่นักปราชญ์! ผู้ที่มุ่งหมายประโยชน์สูงสุดขององค์นาย สละความยึดติดในกาย แล้วถูกสังหารในสนามรบ ย่อมพ้นบาปและไปถึงพรหมโลก; กระนั้นแม้เขาเหล่านั้นก็ยังไม่อาจเหนือกว่าบุญของผู้ถวายแผ่นดินเป็นทานได้”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even the exalted merit of dying in battle for one’s lord’s highest welfare—leading to purification and Brahmaloka—does not exceed the religious merit attributed to donating land (bhūmidāna). The verse elevates dāna, especially land-gift, as a supreme dharmic act.
Bhishma continues his instruction on dharma and gifts, contrasting the heavenly reward of heroic self-sacrifice in war with the even greater, unsurpassed merit of the land-donor, thereby reinforcing the primacy of bhūmidāna within the discourse on charity.