Shloka 4
Nakṣatra-yoga-anusāreṇa Dāna-vidhiḥ
Gifts prescribed according to lunar mansions and yogas
याच्यमाहुरनीशस्य अभिहारं च भारत | उद्वेजयन्ति याचन्ति सदा भूतानि दस्युवत्,भारत! दरिद्रकी याचना उसके लिये तिरस्कारका कारण मानी गयी है; क्योंकि याचक प्राणी लुटेरोंकी भाँति सदा लोगोंको उद्विग्न करते रहते हैं
yācyam āhur anīśasya abhihāraṃ ca bhārata | udvejayanti yācanti sadā bhūtāni dasyuvat, bhārata! |
ภีษมะกล่าวว่า “โอ้ ภารตะ การขอทานนั้นกล่าวกันว่าเป็นชะตาของผู้ไร้อำนาจและไร้ความเป็นอิสระ และยังนับเป็นความหมิ่นประมาทประการหนึ่งด้วย เพราะเหล่าสัตว์ผู้คอยขออยู่เสมอ ย่อมทำให้ผู้อื่นหวาดหวั่นรำคาญดุจโจร—ขอแล้วขอเล่าไม่รู้จบ”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma warns that habitual begging is seen as a mark of dependence and becomes socially contemptible because it repeatedly troubles others; one should strive for self-sufficiency and avoid causing distress through constant solicitation.
In his instruction to Yudhiṣṭhira (addressed as ‘Bharata’), Bhishma comments on the social and ethical perception of begging, comparing persistent beggars to robbers in the way they unsettle people.