Shloka 256
Dāna-Śreṣṭhatā: Abhaya, Anugraha, and the Ethics of Honoring the Worthy (दानश्रेष्ठता: अभय-अनुग्रह-विप्रपूजा)
प्रीत्यर्थ तव चैतन्मे स्वर्गसंदर्शनं कृतम् । फिर जब मैं तुम्हारा धन लुटाने लगा
prītyarthaṁ tava caitanmē svargasaṁdarśanaṁ kṛtam |
จยวนะกล่าวว่า “นิมิตแห่งสวรรค์นี้ ข้าพเจ้าแสดงแก่ท่านเพื่อให้ท่านยินดีเท่านั้น. แม้เมื่อข้าพเจ้าเริ่มริบทรัพย์ของท่าน ท่านก็มิได้ตกอยู่ใต้อำนาจโทสะ. ด้วยเหตุทั้งปวงนี้ ข้าพเจ้าจึงพอใจในท่านยิ่งนัก. เพราะฉะนั้น โอ้พระราชา ผู้เป็นใหญ่ในหมู่มนุษย์ ข้าพเจ้าจึงให้ท่านพร้อมมเหสีได้เห็นสวรรค์ ณ ป่าแห่งนี้ เพื่อให้ท่านพึงพอใจเพียงประการเดียว. จงรู้ไว้โดยถ่องแท้ว่า กิจทั้งหลายนี้มีมุ่งหมายเพียงให้ท่านเบิกบานเท่านั้น”
च्यवन उवाच
Educational Q&A
True virtue is shown by self-mastery: even when provoked by loss or insult, one should not be ruled by anger. Such forbearance and steadiness in dharma become the basis for divine favor and higher reward.
Sage Chyavana explains that he deliberately arranged a situation that could provoke the king—such as the taking away of wealth—to test his temperament. Because the king remained unangered, Chyavana was pleased and therefore granted him (with his wife) a vision of heaven in the forest, clarifying that the entire sequence was meant to satisfy and honor him.