Shloka 13

Ānṛśaṃsya–Bhakti: Śukaḥ Śakreṇa Parīkṣitaḥ

Compassion and Devotion—The Parrot Tested by Indra

Devanagari script

शुक भो पक्षिणां श्रेष्ठ दाक्षेयी सुप्रजा त्वया । पृच्छे त्वां शुकमेनं त्वं कस्मान्न त्यजसि द्रुमम्‌,'पक्षियोंमें श्रेष्ठ शुक! तुम्हें पाकर दक्षकी दौहित्री शुकी उत्तम संतानवाली हुई है। मैं तुमसे पूछता हूँ कि अब इस वृक्षको क्‍यों नहीं छोड़ देते हो?”

Transliteration

śuka bho pakṣiṇāṃ śreṣṭha dākṣeyī suprajā tvayā | pṛcche tvāṃ śukam enaṃ tvaṃ kasmān na tyajasi drumam ||

Translation

“โอ้ศุกะ ผู้ประเสริฐในหมู่นกทั้งหลาย! ด้วยอาศัยเจ้า ศุกี—หลานสาวของทักษะ—จึงได้มีบุตรหลานอันประเสริฐ เราขอถามเจ้า: ไฉนเจ้าจึงยังไม่ละทิ้งต้นไม้นี้เสีย?”

Word by Word

शुकःO parrot

भोःO! (vocative particle)

पक्षिणाम्of birds

श्रेष्ठःbest

दाक्षेयीDaksha's granddaughter (Daksheyi)

सुप्रजाhaving good offspring

त्वयाby you / through you

पृच्छेI ask

त्वाम्you

शुकम्the parrot

एनम्this (one)

त्वम्you

कस्मात्why? / from what reason?

नnot

त्यजसिyou abandon / leave

द्रुमम्the tree

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhīṣma

Śuka (parrot)

Śukī

Dakṣa

tree (druma)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes