Shloka 50
आनुृशंस्यपरैर्भाव्यं सदैव नियतात्मभि: । ब्रह्मण्यैर्धर्मशीलैश्व तपोनित्यैश्ष भारता:
ānṛśaṃsyaparair bhāvyaṃ sadaiva niyatātmabhiḥ | brahmaṇyair dharmaśīlaiś ca taponityaiś ca bhāratāḥ ||
โอเชื้อสายแห่งภารตะ! ผู้มีความสำรวมตนพึงประพฤติด้วยความกรุณาและความอ่อนโยนต่อสรรพชีวิตอยู่เสมอ พึงข่มใจและอินทรีย์ให้ได้ พึงเป็นผู้ภักดีต่อพราหมณ์ มั่นคงในธรรม และดำรงตบะเป็นนิตย์
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that true dharmic life rests on three pillars: compassion toward others (ānṛśaṃsya), inner restraint (niyatātmā—control of mind and senses), and sustained religious-ethical discipline—reverence for Brahmins/sacred learning, righteous conduct, and regular tapas.
Vaiśampāyana, as narrator, conveys a normative instruction addressed to the Bhāratas: a concise ethical exhortation within Anuśāsana-parvan’s broader discourse on right conduct, emphasizing how those committed to dharma should behave.