Shloka 103
Devanagari script
कुपिते सुखमेधन्ते तस्मिन्नपि गुहागता: । पिनाकधारी रुद्र कुपित होकर जिन्हें भयंकररूपसे देख लें
Translation
เมื่อรุทระผู้ทรงปิณากะกริ้วขึ้น ผู้ใดถูกสายพระเนตรอันน่าสะพรึงนั้น หัวใจก็แตกสลายเป็นเสี่ยง ๆ. ในโลกนี้ ครั้นพระศังกรพิโรธแล้ว ต่อให้เหล่าเทวะ อสูร คนธรรพ์ และนาคหนีไปซ่อนในถ้ำ ก็ยังไม่อาจอยู่เป็นสุขได้
Word by Word
कुपितेwhen (he is) enraged
कुपिते:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootकुपित (√कुप् + क्त)
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
सुखम्happiness; comfort
सुखम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुख
FormNeuter, Accusative, Singular
एधन्तेthey thrive / they prosper / they live at ease
एधन्ते:
TypeVerb
Root√एध्
FormPresent, Third, Plural, Ātmanepada
तस्मिन्in him / in that (situation)
तस्मिन्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Locative, Singular
अपिeven; also
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
गुहा-गताःgone into a cave; hidden in a cave
गुहा-गताः:
Karta
TypeAdjective
Rootगुहागत
FormMasculine, Nominative, Plural
Speaker
वायुदेव उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes