Shloka 9
अस्य नाभ्यां पुष्करं सम्प्रसूत॑ यत्रोत्पन्न: स्वयमेवामितौजा: । तेनाच्छिन्नं तत् तमः पार्थ घोरं यत् तत् तिष्ठत्यर्णवं तर्जयानम्
asya nābhyāṁ puṣkaraṁ samprasūtaṁ yatrotpannaḥ svayamevāmitaujāḥ | tenācchinnaṁ tat tamaḥ pārtha ghoraṁ yat tat tiṣṭhaty arṇavaṁ tarjayānam ||
ภีษมะกล่าวว่า—โอ้โอรสแห่งกุนตี! เมื่อแรกเริ่มแห่งการสร้างสรรค์ ดอกบัวได้บังเกิดจากพระนาภีของพระองค์ และภายในดอกบัวนั้นเอง พระพรหมผู้บังเกิดด้วยตน มีรัศมีหาประมาณมิได้ ได้ปรากฏขึ้น พระองค์นั้นได้ตัดทำลายความมืดอันน่าสะพรึงซึ่งแผ่ไปทั่ว ราวกับข่มขู่มหาสมุทร—ลึกสุดหยั่ง ไร้ขอบเขต และหาที่สุดมิได้
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse presents a moral-cosmic principle: when true knowledge and creative intelligence (Brahmā’s radiance) arises, it dispels the terrifying darkness of disorder. Dharma is aligned with illumination—clarity, discernment, and constructive action that restores order.
Bhīṣma describes an early creation scene: a lotus emerges from the deity’s navel, and within it Brahmā manifests spontaneously. Brahmā then destroys the pervasive primordial darkness that seemed to engulf even the ocean, establishing the conditions for ordered creation.