Previous Verse
Next Verse

Shloka 42

Āloka-dāna (Dīpa-dāna), Sumanas–Dhūpa–Dīpa Phala: Manu–Suvarṇa and Śukra–Bali Exempla

अथ सर्जरसादीनां गंधै: पार्थिव दारवै: । फाणितासवसंयुक्तर्मनुष्याणां विधीयते,पृथ्वीनाथ! राल आदिके सुगन्धित चूर्ण तथा सुगन्धित काष्ठौषधियोंके चूर्णको घी और शकक्‍्करसे मिश्रित करके जो अष्टगंध आदि धूप तैयार किया जाता है, वही कृत्रिम है। विशेषत: वही मनुष्योंके उपयोगमें आता है

atha sarjarasādīnāṁ gandhaiḥ pārthiva dāravaiḥ | phāṇitāsavasaṁyuktaṁ manuṣyāṇāṁ vidhīyate, pṛthvīnātha! |

ข้าแต่เจ้าแห่งแผ่นดิน สำหรับมนุษย์นั้นมีธูปปรุงขึ้น: นำกลิ่นจากยางไม้เช่นสัรชะ และเครื่องหอมที่เป็นธาตุดินกับธาตุไม้ มาผสมรวม แล้วคลุกเคล้าด้วยน้ำอ้อยเคี่ยว (ผาณิตะ) และน้ำหมัก (อาสวะ) จึงจัดทำตามพิธี

अथthen/now
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
सर्ज-रस-आदीनाम्of (things) like resin and juices (etc.)
सर्ज-रस-आदीनाम्:
TypeNoun
Rootसर्ज; रस; आदि
FormMasculine, Genitive, Plural
गन्धैःwith fragrances/odours
गन्धैः:
Karana
TypeNoun
Rootगन्ध
FormMasculine, Instrumental, Plural
पार्थिवO king (earth-lord)
पार्थिव:
TypeNoun
Rootपार्थिव
FormMasculine, Vocative, Singular
दारवैःwooden/derived from wood
दारवैः:
Karana
TypeAdjective
Rootदारव
FormMasculine/Neuter, Instrumental, Plural
फाणित-आसव-संयुक्तम्mixed with molasses and fermented liquor
फाणित-आसव-संयुक्तम्:
TypeAdjective
Rootफाणित; आसव; संयुक्त
FormNeuter, Nominative, Singular
मनुष्याणाम्of humans/for people
मनुष्याणाम्:
TypeNoun
Rootमनुष्य
FormMasculine, Genitive, Plural
विधीयतेis prepared/ordained
विधीयते:
TypeVerb
Rootधा (वि + धा)
FormPresent, Passive, Third, Singular
पृथ्वी-नाथO lord of the earth
पृथ्वी-नाथ:
TypeNoun
Rootपृथ्वी; नाथ
FormMasculine, Vocative, Singular

शुक्र उवाच

S
Shukra
P
pṛthvīnātha (a king addressed)
S
sarja-resin (sarjarasa)
P
phāṇita (syrup/molasses)
Ā
āsava (fermented essence/extract)
W
woody/earthy aromatics (dārava/pārthiva gandha)