Shloka 15

धार्तराष्ट्रश्न सहिता: क्रीडन्तो मुदिता: सुखम्‌ । बालक्रीडासु सर्वासु विशिष्टास्तेजसा भवन्‌,धृतराष्ट्रके पुत्रोंके साथ सुखपूर्वक खेलते हुए वे सदा प्रसन्न रहते थे। सब प्रकारकी बालक्रीड़ाओंमें अपने तेजसे वे बढ़-चढ़कर सिद्ध होते थे

dhārtarāṣṭraiḥ sahitāḥ krīḍanto muditāḥ sukham | bālakrīḍāsu sarvāsu viśiṣṭās tejasā bhavan ||

ไวศัมปายนะกล่าวว่า “เมื่ออยู่ร่วมกับบุตรทั้งหลายของธฤตราษฏระ พวกเขาเล่นกันอย่างเป็นสุขและร่าเริงอยู่เสมอ ในการละเล่นของเด็กทุกประการ พวกเขาโดดเด่นเหนือผู้อื่นด้วยเดชและกำลังโดยธรรมชาติ”

धार्तराष्ट्रैःwith the sons of Dhṛtarāṣṭra / by the Dhārtarāṣṭras
धार्तराष्ट्रैः:
Karana
TypeNoun
Rootधार्तराष्ट्र
FormMasculine, Instrumental, Plural
सहिताःtogether (accompanied)
सहिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootसहित
FormMasculine, Nominative, Plural
क्रीडन्तःplaying
क्रीडन्तः:
Karta
TypeVerb
Rootक्रीड्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Plural
मुदिताःdelighted, joyful
मुदिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootमुदित
FormMasculine, Nominative, Plural
सुखम्happiness; pleasantly
सुखम्:
Karma
TypeNoun
Rootसुख
FormNeuter, Accusative, Singular
बालक्रीडासुin (all) children's games
बालक्रीडासु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootबालक्रीडा
FormFeminine, Locative, Plural
सर्वासुin all
सर्वासु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormFeminine, Locative, Plural
विशिष्टाःdistinguished, pre-eminent
विशिष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootविशिष्ट
FormMasculine, Nominative, Plural
तेजसाby (their) brilliance/energy
तेजसा:
Karana
TypeNoun
Rootतेजस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
अभवन्they were / became
अभवन्:
TypeVerb
Rootभू
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Plural, Parasmaipada

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Dhṛtarāṣṭra
D
Dhārtarāṣṭras (sons of Dhṛtarāṣṭra / Kauravas)

Educational Q&A

The verse highlights how innate tejas (brilliance and vigor) manifests early and becomes visible even in play; it implicitly suggests that character and capability are formed and revealed from childhood, foreshadowing later excellence and rivalry.

Vaiśampāyana describes the princes spending their childhood together with Dhṛtarāṣṭra’s sons, playing happily; in all games, they stand out as superior due to their tejas.