Shloka 2

Mahākauśika Mantra, Nirṛti Bali, and Mahānavamī Victory-Rites

(महाकौशिकमन्त्रः)-ॐ महाकौशिकाय नमः / ॐ हूं हूं प्रस्फुर लल लल कुल्व कुल्व चुल्व चुल्व खल्ल खल्ल मुल्व मुल्व गुल्व गुल्व तुल्व पुल्ल पुल्ल धल्व धुल्व धुम धुम धमधम मारय मारय धकधक वज्ञापयज्ञापय विदारयविदारय कम्पकम्प कम्पयकम्पय पूरयपूरय आवेशयावेशय ॐ ह्रीं ॐ ह्रीं हं वं वं हुं तटतट मदमद ह्रीं ॐ हूं नैरृताया नमः निरृतये दातव्यम् / महाकौशिकमन्त्रेण मन्त्रितं बलिमर्पयेत्

(mahākauśikamantraḥ)-oṃ mahākauśikāya namaḥ / oṃ hūṃ hūṃ prasphura lala lala kulva kulva culva culva khalla khalla mulva mulva gulva gulva tulva pulla pulla dhalva dhulva dhuma dhuma dhamadhama māraya māraya dhakadhaka vajñāpayajñāpaya vidārayavidāraya kampakampa kampayakampaya pūrayapūraya āveśayāveśaya oṃ hrīṃ oṃ hrīṃ haṃ vaṃ vaṃ huṃ taṭataṭa madamada hrīṃ oṃ hūṃ nairṛtāyā namaḥ nirṛtaye dātavyam / mahākauśikamantreṇa mantritaṃ balimarpayet

มหาเกาศิกมนตร์: “โอม นะมะห์ แด่มหาเกาศิกะ… (พยางค์มนตร์) … นะมะห์ แด่นัยฤตา” นี้พึงถวายแด่นิรฤติ และพึงถวาย ‘บะลี’ คือเครื่องบูชาตามพิธี ที่ได้ปลุกเสกด้วยมหาเกาศิกมนตร์

Oṃ
:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव (sacred syllable)
महाकौशिकायto Mahākauśika
महाकौशिकाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमहाकौशिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/नमस्कार)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formनमस्कारार्थक-अव्यय (indeclinable interjection; governs dative)
Oṃ
:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव
हूंhūṃ (seed syllable)
हूं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootहूं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर (mantric seed syllable)
हूंhūṃ
हूं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootहूं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
प्रस्फुरflash forth, throb
प्रस्फुर:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्फुर् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; उपसर्गः प्र-
ललsport/act (mantric command)
लल:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलल् (धातु)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; मन्त्र-प्रयोगे ध्वन्यात्मकम्
लल(repeat)
लल:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलल् (धातु)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
कुल्वkulva (mantric syllable)
कुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootकुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय (onomatopoetic mantric syllable)
कुल्वkulva
कुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootकुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
चुल्वculva
चुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootचुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
चुल्वculva
चुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootचुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
खल्लkhalla
खल्ल:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootखल्ल (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
खल्लkhalla
खल्ल:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootखल्ल (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
मुल्वmulva
मुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootमुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
मुल्वmulva
मुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootमुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
गुल्वgulva
गुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootगुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
गुल्वgulva
गुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootगुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
तुल्वtulva
तुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootतुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
पुल्लpulla
पुल्ल:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootपुल्ल (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
पुल्लpulla
पुल्ल:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootपुल्ल (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
धल्वdhalva
धल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
धुल्वdhulva
धुल्व:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधुल्व (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
धुमdhuma
धुम:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधुम (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
धुमdhuma
धुम:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधुम (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
धमधमdhamadhama
धमधम:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधमधम (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
मारयkill, cause to die
मारय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमृ (धातु; णिच् मारय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच् (causative)
मारयkill (repeat)
मारय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमृ (धातु; णिच् मारय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
धकधकdhakadhaka
धकधक:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootधकधक (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
वज्ञापयmake known/command (mantric)
वज्ञापय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु; णिच् ज्ञापय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्; पाठे 'वज्ञापय' इति रूपम् (संभवतः 'विज्ञापय/आज्ञापय')
ज्ञापयinform/command
ज्ञापय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु; णिच् ज्ञापय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्
विदारयtear apart, rend
विदारय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदॄ (धातु; उपसर्गः वि-; णिच् विदारय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्
विदारयtear (repeat)
विदारय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदॄ (धातु; वि-; णिच्)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
कम्पकम्पkampa-kampa (shake-shake)
कम्पकम्प:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootकम्पकम्प (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
कम्पयshake, cause to tremble
कम्पय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकम्प् (धातु; णिच् कम्पय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्
कम्पयshake (repeat)
कम्पय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकम्प् (धातु; णिच्)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
पूरयfill, cause to fill
पूरय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपॄ (धातु; णिच् पूरय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्
पूरयfill (repeat)
पूरय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपॄ (धातु; णिच्)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
आवेशयpossess/enter, cause to enter
आवेशय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविश् (धातु; उपसर्गः आ-; णिच् आवेशय)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्; णिच्
आवेशयpossess (repeat)
आवेशय:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootविश् (धातु; आ-; णिच्)
Formलोट्, मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
Oṃ
:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव
ह्रींhrīṃ (seed syllable)
ह्रीं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootह्रीं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
Oṃ
:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव
ह्रींhrīṃ
ह्रीं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootह्रीं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
हंhaṃ
हं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-निपात)
TypeIndeclinable
Rootहं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
वंvaṃ
वं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootवं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
वंvaṃ
वं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootवं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
हुंhuṃ
हुं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootहुं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
तटतटtaṭa-taṭa
तटतट:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootतटतट (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
मदमदmada-mada
मदमद:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootमदमद (अव्यय/मन्त्र-शब्द)
Formमन्त्र-ध्वन्यात्मक-अव्यय
ह्रींhrīṃ
ह्रीं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootह्रीं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
Oṃ
:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootॐ (अव्यय)
Formप्रणव
हूंhūṃ
हूं:
Sambandha (Mantra particle/मन्त्र-नipात)
TypeIndeclinable
Rootहूं (अव्यय/बीज)
Formबीजाक्षर
नैरृतायाःto Nairṛtā (goddess of southwest)
नैरृतायाः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootनैरृत (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; मन्त्रे 'नमः' योगे चतुर्थी (to Nairṛtā)
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/नमस्कार)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formनमस्कारार्थक-अव्यय
निरृतयेto Nirṛti
निरृतये:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootनिरृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन
दातव्यम्is to be given
दातव्यम्:
Kriya (Obligation/विधेय)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formकृदन्त—तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive/future passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेयार्थः (to be given)
महाकौशिकमन्त्रेणby the Mahākauśika mantra
महाकौशिकमन्त्रेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमहाकौशिक + मन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; तत्पुरुषः (महाकौशिकस्य मन्त्रः)
मन्त्रितम्consecrated/enchanted
मन्त्रितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमन्त्रि (धातु; मन्त्रित)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'बलिम्' इत्यस्य विशेषणम्
बलिम्offering (bali)
बलिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootबलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अर्पयेत्should offer
अर्पयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्पय् (धातु; √ऋ/अर्प् causative/denom)
Formविधिलिङ्, प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्

Lord Viṣṇu (in instruction to Garuḍa/Vinatā-putra)

Concept: Mantra-consecration (mantrita) empowers a bali; sound (mantra) + substance (offering) + direction (dik) + deity (Nirṛti) yields intended protective/forceful effect.

Vedantic Theme: Śakti of śabda within ritual causality; channeling tamasic/raudra energies through vidhi to restore order (ṛta as ritualized harmony).

Application: If used at all, it requires qualified guidance; otherwise interpret as a textual witness to mantra-technology: disciplined speech and focused intention ‘consecrate’ actions—use ethically for protection, not harm.

Primary Rasa: raudra

Secondary Rasa: adbhuta

Type: directional quarter (dik) and recipient-deity locus

Related Themes: Garuda Purana 1.133.17 (Nairṛta-related offerings; fierce recipients); Garuda Purana 1.134.1 (introduction of Mahākauśika mantra)

M
Mahākauśika
N
Nairṛtā
N
Nirṛti

FAQs

This verse presents it as a consecrating mantra used to empower a bali offering, indicating a ritual function for protection/appeasement through properly mantrified oblations.

It gives a direct procedural instruction: the bali should be empowered with the Mahākauśika mantra and then offered specifically to Nirṛti/Nairṛtā, reflecting the text’s Ācāra-focused guidance on correct ritual addressing.

It emphasizes intentionality and correctness in ritual: offerings are to be made with proper mantra-consecration and clear devotional address, rather than being performed casually or without method.