Previous Verse
Next Verse

Shloka 38

भण्डासुरवधोत्तरकृत्य-देवस्तुति

Aftermath of Bhaṇḍāsura’s Slaying and the Gods’ Hymn to Lalitā

तया तु दृष्टेन मनोभवेन संमोहितः पूर्ववदिन्दुमौलिः / चिरं कृतात्यन्तमहासपर्या तां पार्वतीं द्राक्परिणेष्यतीशः

tayā tu dṛṣṭena manobhavena saṃmohitaḥ pūrvavadindumauliḥ / ciraṃ kṛtātyantamahāsaparyā tāṃ pārvatīṃ drākpariṇeṣyatīśaḥ

เมื่อได้เห็นมโนภวะ (กามเทพ) ที่นางให้ประจักษ์ พระศิวะผู้ทรงจันทร์บนเศียรจักหลงใหลดังเดิม ด้วยผลแห่งมหาตบะอันยาวนาน พระอีศวรจักอภิเษกกับพระปารวตีโดยพลัน

tayāby her
tayā:
Karana (करण/तृतीया)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Instrumental (3/तृतीया), Singular (एकवचन)
tuindeed/but
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), particle (निपात)
dṛṣṭenaby (her) seeing / by the sight
dṛṣṭena:
Karana (करण/तृतीया)
TypeVerb
Rootdṛś (दृश् धातु) + ta (क्त)
FormPast passive participle used as noun/adjective (क्त), Neuter/Masculine, Instrumental (3/तृतीया), Singular (एकवचन); here instrumental 'by the sight/seen (one)'
manobhavenaby Manobhava (Kāma)
manobhavena:
Karana (करण/तृतीया)
TypeNoun
Rootmanobhava (मनस् + भव) (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Instrumental (3/तृतीया), Singular (एकवचन)
saṃmohitaḥbewildered, deluded
saṃmohitaḥ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootsam + muh (मुह् धातु) + ta (क्त)
FormPast passive participle (क्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1/प्रथमा), Singular (एकवचन); predicate of 'indumauliḥ'
pūrvavatas before
pūrvavat:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpūrvavat (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
indu-mauliḥthe moon-crested one (Śiva)
indu-mauliḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootindu (प्रातिपदिक) + mauli (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1/प्रथमा), Singular (एकवचन); 'one whose crest is the moon' (Śiva)
ciramfor a long time
ciram:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootcira (अव्यय/प्रातिपदिक)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
kṛta-atyanta-mahā-saparyā(she) who has performed very great worship
kṛta-atyanta-mahā-saparyā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkṛta (कृ धातु + क्त) + atyanta (प्रातिपदिक) + mahā (प्रातिपदिक) + saparyā (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Nominative (1/प्रथमा), Singular (एकवचन); qualifies implied 'pārvatī' as 'she who has performed great worship exceedingly'
tāmher
tām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (2/द्वितीया), Singular (एकवचन)
pārvatīmPārvatī
pārvatīm:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpārvatī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (2/द्वितीया), Singular (एकवचन)
drākquickly, at once
drāk:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootdrāk (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
pariṇeṣyatiwill marry (lead around in marriage)
pariṇeṣyati:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootpari + nī (नी धातु)
FormFuture (लृट्), 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन), Parasmaipada (परस्मैपद)
īśaḥthe Lord (Śiva)
īśaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootīśa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1/प्रथमा), Singular (एकवचन)