Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

Kiṃpuruṣa–Harivarṣa–Ilāvṛta-varṣa-varṇanam

Description of the Varṣas: Kiṃpuruṣa, Hari, and Ilāvṛta

योजनानां सहस्राणि षट्त्रिंशत्तस्य विस्तरः / यतुरस्रं समन्ताच्च शरावाकारसंस्थितम्

yojanānāṃ sahasrāṇi ṣaṭtriṃśattasya vistaraḥ / yaturasraṃ samantācca śarāvākārasaṃsthitam

ความกว้างของมันมีสามหมื่นหกพันโยชน์; โดยรอบเป็นสี่เหลี่ยม และตั้งอยู่ในรูปดุจชาม (ศราวะ)

yojanānāmof yojanas
yojanānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootyojana (प्रातिपदिक)
FormNapुंसकलिङ्ग, Ṣaṣṭhī vibhakti (Genitive, 6th), Bahuvacana
sahasrāṇithousands
sahasrāṇi:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsahasra (प्रातिपदिक)
FormNapुंसकलिङ्ग, Prathamā/ द्वितīyā, Bahuvacana
ṣaṭ-triṃśatthirty-six
ṣaṭ-triṃśat:
Viśeṣaṇa (विशेषण/quantifier)
TypeNoun
Rootṣaṭ (संख्या/प्रातिपदिक) + triṃśat (संख्या/प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (Feminine; numerals like triṃśat), Prathamā/ द्वितīyā, Ekavacana; numeral ‘thirty-six’ qualifying sahasrāṇi (understood: ṣaṭtriṃśat-sahasrāṇi)
tasyaof that/its
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga/Napुंसकलिङ्ग, Ṣaṣṭhī vibhakti (Genitive, 6th), Ekavacana; pronoun ‘of it/of that’
vistaraḥextent/breadth
vistaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvistara (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
catur-asramfour-sided (square)
catur-asram:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootcatur (संख्या/प्रातिपदिक) + asra (प्रातिपदिक)
FormNapुंसकलिङ्ग, Prathamā/ द्वितīyā, Ekavacana; विशेषण; ‘four-cornered/square’
samantāton all sides
samantāt:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsamantāt (अव्यय)
FormAvyaya; adverb (क्रियाविशेषण) meaning ‘on all sides’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connecting)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormAvyaya; conjunction
śarāva-ākāra-saṃsthitamshaped like a bowl
śarāva-ākāra-saṃsthitam:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootśarāva (प्रातिपदिक) + ākāra (प्रातिपदिक) + saṃsthita (कृदन्त; √sthā धातु with sam-, past passive participle)
FormNapुंसकलिङ्ग, Prathamā/ द्वितīyā, Ekavacana; विशेषण; ‘situated/formed like a bowl’