Previous Verse
Next Verse

Shloka 172

Gāndharva-lakṣaṇa

Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga

बभूव वसुधात्यर्थं तापत्रयविवर्जिता / अयुतायुः सुतस्तस्य सिंधुद्वीपस्य वीर्यवान्

babhūva vasudhātyarthaṃ tāpatrayavivarjitā / ayutāyuḥ sutastasya siṃdhudvīpasya vīryavān

ในรัชกาลนั้น แผ่นดินรุ่งเรืองยิ่งและปราศจากทุกข์สามประการ; โอรสผู้กล้าของพระองค์คือสินธุทวีปะ นามว่า อยุทายุ

babhūvabecame/was
babhūva:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (भू धातु)
FormPerfect (लिट्), Parasmaipada, 3rd person (प्रथमपुरुष), Singular
vasudhāthe earth
vasudhā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvasudhā (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
ati-arthamexceedingly
ati-artham:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootati (अव्यय/उपसर्ग) + artha (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव compound used adverbially; accusative singular form functioning as indeclinable = 'excessively/very much'
tāpa-traya-vivarjitāfree from the three afflictions
tāpa-traya-vivarjitā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roottāpa (प्रातिपदिक) + traya (प्रातिपदिक) + vivarjita (प्रातिपदिक/कृत)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; तत्पुरुष: tāpa-traya = 'threefold suffering' + vivarjita = 'devoid of'
ayutāyuḥAyutāyu
ayutāyuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootayuta (प्रातिपदिक) + āyus (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; तत्पुरुष: ayuta-āyus = 'having a lifespan of ten thousand (years)' (name/epithet)
sutaḥson
sutaḥ:
Samānādhikaraṇa (समानाधिकरण/predicate nominative)
TypeNoun
Rootsuta (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
tasyaof him/of that (one)
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormGenitive (6th/षष्ठी), Singular; pronoun
siṃdhu-dvīpasyaof Siṃdhudvīpa
siṃdhu-dvīpasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootsiṃdhu (प्रातिपदिक) + dvīpa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Genitive (6th/षष्ठी), Singular; तत्पुरुष: 'island of the Sindhu' (proper name)
vīryavānvaliant/powerful
vīryavān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvīrya-vat (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; possessive adjective in -वत्