Previous Verse
Next Verse

Shloka 111

Gāndharva-lakṣaṇa

Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga

अनावृष्टिभये तस्मिञ्जाते द्वादशवार्षिके / अभिषिच्य राज्ये पित्र्ये योजयामास तं मुनिः

anāvṛṣṭibhaye tasmiñjāte dvādaśavārṣike / abhiṣicya rājye pitrye yojayāmāsa taṃ muniḥ

ครั้นเกิดความหวาดหวั่นภัยแล้งไร้ฝนยาวนานสิบสองปี ฤๅษีจึงประกอบพิธีอภิเษกเขาในราชสมบัติของบรรพชน แล้วแต่งตั้งให้ครองแผ่นดิน

an-āvṛṣṭi-bhayein the fear of drought
an-āvṛṣṭi-bhaye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootanāvṛṣṭibhaya (प्रातिपदिक; an- + āvṛṣṭi + bhaya)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः/उपपद-तत्पुरुषः: anāvṛṣṭeḥ bhayam
tasminin that (time/condition)
tasmin:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter (पुं/नपुंसक), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन)
jātehaving occurred
jāte:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootjan (धातु) + jāta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormPast passive participle (क्त/कृत्), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन), agreeing with tasmin; ‘having arisen/occurred’
dvādaśa-vārṣikein the twelve-year (period)
dvādaśa-vārṣike:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootdvādaśavārṣika (प्रातिपदिक; dvādaśa + vārṣika)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); समासः—तत्पुरुषः (dvādaśa-varṣāṇi asya)
abhiṣicyahaving consecrated
abhiṣicya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण; पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootabhi-√sic (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा/ल्यप्), ‘having anointed/consecrated’
rājyein the kingdom
rājye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootrājya (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन)
pitryepaternal/ancestral
pitrye:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpitrya (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Locative (7th/सप्तमी), Singular (एकवचन); qualifying rājye
yojayāmāsaappointed/installed
yojayāmāsa:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√yuj (धातु)
FormCausative (णिच्), Perfect (लिट्), 3rd Person (प्रथमपुरुष), Singular (एकवचन); parasmaipada
tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
muniḥthe sage
muniḥ:
Kartā (कर्ता)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)