Srimad Bhagavatam — Dvadasha Skandha, Shloka 31
Parīkṣit’s Final Absorption, Takṣaka’s Bite, Janamejaya’s Snake Sacrifice, and the Vedic Sound-Lineage
न यत्र दम्भीत्यभया विराजिता मायात्मवादेऽसकृदात्मवादिभि: । न यद्विवादो विविधस्तदाश्रयो मनश्च सङ्कल्पविकल्पवृत्ति यत् ॥ ३० ॥ न यत्र सृज्यं सृजतोभयो: परं श्रेयश्च जीवस्त्रिभिरन्वितस्त्वहम् । तदेतदुत्सादितबाध्यबाधकं निषिध्य चोर्मीन् विरमेत तन्मुनि: ॥ ३१ ॥
na yatra dambhīty abhayā virājitā māyātma-vāde ’sakṛd ātma-vādibhiḥ na yad vivādo vividhas tad-āśrayo manaś ca saṅkalpa-vikalpa-vṛtti yat
มีสภาวะสูงสุดอยู่ ที่ซึ่งมายาไม่อาจครอบงำอย่างไร้ความเกรงกลัวโดยคิดว่า “ผู้นี้เจ้าเล่ห์ เราจะควบคุมเขาได้” ที่นั่นไม่มีลัทธิโต้เถียงอันลวงตา มีแต่ศิษย์แห่งวิชาอาตมันผู้แสวงหาตามปรมาณะอันถูกต้องอยู่เสมอ ที่นั่นไม่มีจิตวัตถุซึ่งสลับระหว่างการตัดสินใจและความลังเล ไม่มีสิ่งที่ถูกสร้าง เหตุละเอียด หรือผลแห่งการเสพสุข อีกทั้งไม่มีชีวะผู้ถูกผูกมัดด้วยอหังการและคุณทั้งสาม สภาวะนั้นตัดสิ่งที่จำกัดและถูกจำกัดทั้งหมดออกไป ดังนั้นมุนีพึงระงับคลื่นแห่งสังสารวัฏและพักอยู่ในสัจจะสูงสุดนั้น
The illusory energy of the Lord, Māyā, can freely exert her influence over those who are hypocritical, deceitful and disobedient to the laws of God. Since the Personality of Godhead is free of all material qualities, Māyā herself becomes fearful in His presence. As stated by Lord Brahmā ( vilajjamānayā yasya sthātum īkṣa-pate ’muyā ): “Māyā herself is ashamed to stand face to face with the Supreme Lord.”
FAQs
This verse says the mind’s habitual movement of acceptance and rejection loses its basis in the realized state, because the mind no longer finds a resting place for argument, fear, or pride.
In the concluding teachings of the Bhāgavatam, Śukadeva summarizes the liberated condition—free from fear, pride, and mental agitation—to guide Parīkṣit toward steady remembrance and freedom at life’s end.
Reduce compulsive mental debating by anchoring the mind in sādhana—hearing, chanting, and contemplation—so decisions become calmer and less driven by fear-based reactions.