Shloka 21

Devanagari script

अथोपवेश्य पर्यङ्के स्वयं सख्यु: समर्हणम् । उपहृत्यावनिज्यास्य पादौ पादावनेजनी: ॥ २० ॥ अग्रहीच्छिरसा राजन् भगवाँल्ल‍ोकपावन: । व्यलिम्पद् दिव्यगन्धेन चन्दनागुरुकुङ्कुमै: ॥ २१ ॥ धूपै: सुरभिभिर्मित्रं प्रदीपावलिभिर्मुदा । अर्चित्वावेद्य ताम्बूलं गां च स्वागतमब्रवीत् ॥ २२ ॥

Transliteration

athopaveśya paryaṅke svayam sakhyuḥ samarhaṇam upahṛtyāvanijyāsya pādau pādāvanejanīḥ

Translation

แล้วพระศรีกฤษณะทรงให้สหายสุทามานั่งบนแท่นบรรทม โอ้พระราชา พระผู้ชำระโลกทรงถวายการต้อนรับด้วยพระองค์เอง: ทรงล้างพระบาทของเขา แล้วทรงรับน้ำล้างพระบาทนั้นประพรมเหนือพระเศียร จากนั้นทรงเจิมด้วยจันทน์ อะคุรุ และกุมกุมอันหอมทิพย์ ทรงบูชาด้วยธูปหอมและแถวประทีปด้วยความปีติ สุดท้ายทรงถวายหมากพลูและประทานโคเป็นทาน พร้อมตรัสต้อนรับด้วยถ้อยคำอ่อนหวาน

Synonyms

• अग्रहीत्: took/received
• अग्रहीत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-ग्रह् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• शिरसा: with (his) head (bowing)
• शिरसा: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: शिरस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन

• राजन्: O King
• राजन्: Sambodhana (सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन

• भगवान्: the Blessed Lord
• भगवान्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भगवत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• लोक-पावनः: purifier of the world
• लोक-पावनः: Visheshana (विशेषण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक) + पावन (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष (लोकं पावयति इति/लोकस्य पावनः); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• व्यमिम्पत्: smeared/anointed
• व्यमिम्पत्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-लिप् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• दिव्य-गन्धेन: with divine fragrance/perfume
• दिव्य-गन्धेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक) + गन्ध (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (दिव्यः गन्धः); पुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन

• चन्दन-अगुरु-कुङ्कुमैः: with sandalwood, aguru, and saffron
• चन्दन-अगुरु-कुङ्कुमैः: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: चन्दन (प्रातिपदिक) + अगुरु (प्रातिपदिक) + कुङ्कुम (प्रातिपदिक)
• Form: द्वन्द्वसमास; नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन

Characters & Entities

• Śrī Kṛṣṇa
• Sudāmā (brāhmaṇa friend of Kṛṣṇa)
• Mahārāja Parīkṣit

FAQs

What does the Srimad Bhagavatam say about how Krishna treats His devotees?

This verse shows Kṛṣṇa personally honoring Sudāmā—bowing His head and anointing him with divine fragrances—revealing that the Lord exalts His devotee with affectionate respect.

Why did Krishna bow His head to Sudama in Canto 10 Chapter 80?

Sudāmā came as Kṛṣṇa’s dear friend and a pure brāhmaṇa devotee; Kṛṣṇa demonstrates that devotion is supreme by humbly receiving and honoring him, even though Kṛṣṇa is the Supreme Lord.

What is the practical application of this verse in modern life?

Offer sincere respect to devotees, guests, and the humble—serve without pride, and honor spiritual qualities over social status or wealth.