Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

The Syamantaka Jewel: Accusation, Recovery, and Kṛṣṇa’s Marriage to Satyabhāmā

प्राय: कृष्णेन निहतो मणिग्रीवो वनं गत: । भ्राता ममेति तच्छ्रुत्वा कर्णे कर्णेऽजपन् जना: ॥ १६ ॥

prāyaḥ kṛṣṇena nihato maṇi-grīvo vanaṁ gataḥ bhrātā mameti tac chrutvā karṇe karṇe ’japan janāḥ

เขากล่าวว่า “พี่น้องของข้าผู้สวมแก้วมณีที่คอแล้วเข้าป่า คงถูกพระกฤษณะฆ่าเสียกระมัง” ครั้นผู้คนได้ยิน ก็พากันกระซิบต่อๆ กันจากหูสู่หู

प्रायःprobably / generally
प्रायः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootप्रायः (अव्यय/निपात)
Formअव्यय; प्रायशः-अर्थे (generally/most likely)
कृष्णेनby Krishna
कृष्णेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
निहतःwas killed
निहतः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootहन् (धातु) → निहत (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; उपसर्ग नि-
मणिग्रीवःthe one with the jewel on his neck
मणिग्रीवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमणि (प्रातिपदिक) + ग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुव्रीहि: मणिः ग्रीवायां यस्य (one who has a jewel on the neck)
वनम्to the forest
वनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
गतःgone
गतः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) → गत (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि/कर्तरि कृदन्त (gone)
भ्राता(my) brother
भ्राता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-उद्धरणसूचक (quotative particle)
तत्that (report)
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund): ‘having heard’
कर्णेin the ear
कर्णे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
कर्णेin (each) ear
कर्णे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; पुनरुक्ति (repetition for distributive sense)
अजपन्they whispered/repeated
अजपन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootजप् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद; उपसर्ग आ- (आ + जप् → अजपन्)
जनाःpeople
जनाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
K
Krishna
M
Maṇigrīva

FAQs

This verse shows how people privately spread suspicion—whispering “he is my brother”—after hearing that Maṇigrīva was likely killed by Kṛṣṇa, illustrating how rumors can circulate even around the Lord’s pastimes.

Hearing reports that Maṇigrīva had likely been killed by Kṛṣṇa and that He went to the forest, people spoke in hushed tones, each claiming closeness (“my brother”) while passing the news along discreetly.

It cautions against accepting hearsay and spreading private rumors; a devotee should seek truth, avoid gossip, and maintain fairness in judgment even when public opinion turns suspicious.