
Chapter 188: द्वादशीव्रतानि (The Dvādaśī-vows)
พระอัคนีเริ่มแจกแจง “วรตทวาทศี” อย่างเป็นระบบ โดยย้ำว่าเป็นเครื่องมือเพื่อทั้งภุกติ (ความสมบูรณ์ทางโลก) และมุกติ (ความหลุดพ้น) ต้องปฏิบัติด้วยวินัยคือเอกภุกตะ (ฉันเพียงมื้อเดียว) ด้วยภักติ และรับอาหารแบบอายาจิตะ (ไม่ร้องขอ). ในวันทวาทศีข้างขึ้นเดือนไจตรา บูชาพระหริผู้ปราบกามะในนาม “มทนะ-ทวาทศี”; ในเดือนมาฆะข้างขึ้นมี “ภีม-ทวาทศิกา”; ในเดือนผาลคุณะข้างขึ้นกล่าวถึง “โควินทะ-ทวาทศี” และพิธีที่เกี่ยวข้อง. ยังระบุหมุดหมายรายเดือน เช่น “วิศोकะ-ทวาทศี” ในอาศวยุชะ และ “โควัตสะ-ทวาทศี” ในภาทรปทะ พร้อมการบูชาวัวและลูกวัว เน้นการชดใช้บาป (ปรายสัตตะ) และการสั่งสมบุญ. ตอนสำคัญอธิบาย “ติละ-ทวาทศี” ด้วยเงื่อนไขปฏิทินที่แน่นอน: ทวาทศีข้างแรมหลังเที่ยงตรงร่วมกับนักษัตรศรวณะ แล้วกำหนดพิธีกรรมที่เน้นงา ได้แก่ อาบน้ำด้วยงา โหมะงา ไนเวทยะงา ประทีปน้ำมันงา น้ำงา และทานงา ปิดท้ายด้วยการบูชาวาสุเทวะด้วยมนต์ “โอม นะโม ภควเต วาสุเทวายะ”. นอกจากนี้ยังกล่าวถึง “ษัฏ-ติละ ทวาทศี” (ผลสวรรค์), “นามทวาทศี” (บูชาตลอดปีตามลำดับพระนามเกศวะเป็นต้น), สุมติ-ทวาทศี และอนันต-ทวาทศี, “สุคติ-ทวาทศี” พร้อมคำคำนับชัยชนะแด่กฤษณะ และลงท้ายด้วยการระบุวันทวาทศีข้างขึ้นเดือนเปาษะสำหรับวรตที่เกี่ยวกับสัมปราปติ ตอกย้ำตรรกะปุราณะว่าธรรมะเป็นศาสตร์พิธีกรรมมุ่งสู่ความหลุดพ้น.
No shlokas available for this adhyaya yet.
It is the Kṛṣṇa-pakṣa Dvādaśī that occurs after midday (madhyāhna-samatītā) and is conjoined with the Śravaṇa nakṣatra; this conjunction is explicitly named Tiladvādaśī.
Sesame-based observances: bathing with sesame, sesame homa, sesame sweet offerings (tilamodaka) as naivedya, lighting a lamp with sesame oil, offering/gifting sesame-water, and donating sesame to Brahmins, followed by Vāsudeva worship with “Oṃ namo bhagavate vāsudevāya.”
Govatsa-dvādaśī; it is performed in the month of Bhādrapada, where the votary worships a cow along with her calf as part of the vow’s expiatory and merit-generating framework.
Nāmadvādaśī is a year-long worship of Hari using the divine names beginning with Keśava; the text states the performer becomes heaven-destined and does not become hell-bound.