Shloka 11

तालवन-उद्धारः: धेनुकासुरवधः, फल-समृद्धिः, गो-क्षेमः

Devanagari script

अन्यान् अप्य् अस्य वै ज्ञातीन् आगतान् दैत्यगर्दभान् कृष्णश् चिक्षेप तालाग्रे बलभद्रश् च लीलया

Transliteration

anyān apy asya vai jñātīn āgatān daityagardabhān kṛṣṇaś cikṣepa tālāgre balabhadraś ca līlayā

Translation

అక్కడికి వచ్చిన వాడి ఇతర బంధువులైన గాడిద రాక్షసులను కూడా కృష్ణుడు మరియు బలరాముడు లీలగా తాటి చెట్లపైకి విసిరేశారు.

Word by Word

• अन्यान्: other
• अन्यान्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; विशेषणम् (ज्ञातीन्)

• अपि: also
• अपि: Sambandha-bodhaka (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (also/even)

• अस्य: of him
• अस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम

• वै: indeed
• वै: Sambandha-bodhaka (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (अव्यय)
• Form: निपात (emphasis/indeed)

• ज्ञातीन्: kinsmen
• ज्ञातीन्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ज्ञाति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन

• आगतान्: having come
• आगतान्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: आ + गम् (धातु) → आगत (कृदन्त; क्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; विशेषणम् (ज्ञातीन्/दैत्यगर्दभान्)

• दैत्यगर्दभान्: demon-donkeys
• दैत्यगर्दभान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दैत्य (प्रातिपदिक) + गर्दभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दैत्यस्य गर्दभः)

• कृष्णः: Kṛṣṇa
• कृष्णः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• चिक्षेप: threw
• चिक्षेप: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: क्षिप् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• तालाग्रे: on the top of the palm tree
• तालाग्रे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ताल (प्रातिपदिक) + अग्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तालस्य अग्रे)

• बलभद्रः: Balabhadra (Balarāma)
• बलभद्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बलभद्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• च: and
• च: Samuccaya (Connector/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• लीलया: playfully
• लीलया: Karana (Manner/प्रकार-करण)
• Type: Noun
• Root: लीला (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन

Speaker

Sage Parāśara (narrating to Maitreya)

Characters & Entities

• Krishna
• Balabhadra (Balarama)
• Daityas

FAQs

What is the significance of Krishna’s ‘līlā’ (divine play) in the Vishnu Purana?

This verse shows that what looks like play is actually the effortless exercise of divine sovereignty—Krishna subdues hostile forces without strain, revealing the Lord’s transcendent power within human-like action.

How does Sage Parāśara explain divine power in seemingly ordinary events?

By narrating Krishna and Balarama’s acts as ‘līlā’, Parāśara frames heroic feats as natural expressions of the Supreme’s will—dharma is restored not by struggle but by the Lord’s inherent mastery.

What is the theological importance of Vishnu (as Krishna) in this context?

Krishna’s dominance over the Daityas underscores Vishnu’s role as the supreme regulator of cosmic order: avatāra deeds are purposeful interventions that protect dharma while revealing the Lord’s unmatched authority.