Home›Vamana Purana›Adh. 6›Shloka 100
←Previous Verse
Next Verse→

Vamana Purana — Nara-Narayana's Tapas, Shloka 100

Indra's Temptation and the Burning of Kama

Devanagari script

या च कोटी सुभा ह्यासीदिन्द्रनीलविभूषिता जाता सा पाटला रम्या भृङ्गराजिविभूषिता

Transliteration

yā ca koṭī subhā hyāsīdindranīlavibhūṣitā jātā sā pāṭalā ramyā bhṛṅgarājivibhūṣitā

Translation

ఇంద్రనీల మణితో అలంకృతమైన ఆ శుభ ‘కోటి’ భృంగరాజుల వరుసలతో శోభించే రమ్యమైన ‘పాటలా’గా మారెను.

Word by Word
याwhich (she/that)
या:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (and)
कोटीedge/tip; (here) a part/section (koṭi)
कोटी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सुभाbeautiful
सुभा:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसुभा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (कोटी)
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिश्चय/कारणार्थक अव्यय (indeed/for)
आसीत्was
आसीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलङ्-लकार, परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
इन्द्रनीलविभूषिताadorned with sapphire (indranīla)
इन्द्रनीलविभूषिता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootइन्द्रनील + विभूषित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (इन्द्रनीलेन विभूषिता); क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
जाताbecame
जाता:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु) → जात (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (predicative); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
साshe/that
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
पाटलाpāṭalā (trumpet-flower tree)
पाटला:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपाटला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
रम्याlovely
रम्या:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (पाटला)
भृङ्गराजिविभूषिताadorned with rows of bees
भृङ्गराजिविभूषिता:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootभृङ्ग + राजि + विभूषित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (भृङ्गराज्या/भृङ्गराजिभिः विभूषिता); क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
Speakers
Pulastya to Nārada (typical framing for this section; not explicitly stated in the provided excerpt)
Key Themes
Sacred GeographyTīrtha MāhātmyaMythic Etiology (place-name origins)Auspicious Natural Imagery
Verse Rasa (Emotional Flavour)

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

Beauty (ramyatā) and auspiciousness (śubhatā) are treated as signs of sanctity; the devotee is guided to recognize holiness through both gem-like radiance and harmonious natural life.

This is tīrtha-māhātmya style material—ancillary to the Purāṇic core topics—best grouped under narrative/lineage description (vamśānucarita) and regional glorification passages.

Sapphire imagery evokes depth, steadiness, and celestial quality; bee-swarms suggest living devotion and continuous ‘humming’ praise—nature itself participating in sacrality.

←Previous Verse
Next Verse→