Vamana Purana — Akhanda Ekadashi Vrata, Shloka 64
Akhaṇḍa-Ekādaśī Vrata and the Vaiṣṇava Protective Hymn; Prelude to the Kātyāyanī–Mahiṣāsura Narrative
तेनापि दैत्यस्तीक्ष्णाभ्यां शृङ्गाभ्यां हृदि ताडितः निर्भिन्नहृदयो भूमौ निपपात ममार च / 18.63 मृते भर्तरि सा श्यामा यक्षाणां शरणं गता रक्षिता गुह्यकैः साध्वी निवार्य महिषं ततः
tenāpi daityastīkṣṇābhyāṃ śṛṅgābhyāṃ hṛdi tāḍitaḥ nirbhinnahṛdayo bhūmau nipapāta mamāra ca / 18.63 mṛte bhartari sā śyāmā yakṣāṇāṃ śaraṇaṃ gatā rakṣitā guhyakaiḥ sādhvī nivārya mahiṣaṃ tataḥ
ఆ మహిషుడు తన రెండు పదునైన కొమ్ములతో దైత్యుని హృదయంపై కొట్టాడు; హృదయం చీలి అతడు నేలపై పడిపోయి మరణించాడు। భర్త మరణించిన తరువాత శ్యామా యక్షుల శరణు పొందింది; సాధ్విని గుహ్యకులు రక్షించి, ఆపై మహిషుణ్ని ఆపారు।
{ "primaryRasa": "vira", "secondaryRasa": "karuna", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }
FAQs
Adharma rebounds upon the aggressor: the one who initiates violence meets a swift end, while the sādhvī is safeguarded—suggesting that moral integrity attracts protection (human or superhuman).
Carita (exemplary narrative) with didactic intent; it is not primarily sarga/pratisarga but a moralizing episode embedded in the larger Purāṇic frame.
The horns piercing the heart symbolize dharma’s ‘sharp’ corrective force. The Yakṣa/Guhyaka refuge motif encodes the idea of cosmic guardianship: liminal beings (Yakṣas) uphold order by protecting virtue and restraining uncontrolled animal/violent impulses.