Adhyaya 5
Kashi KhandaUttara ArdhaAdhyaya 5

Adhyaya 5

ఈ అధ్యాయంలో ధార్మిక సంభాషణలోనే కాశీలోని లింగక్షేత్రాల జాబితా వర్ణనగా వస్తుంది. స్కందుడు వివిధ గణులు కాశీలో ప్రతిష్ఠించిన అనేక లింగాలను—విశ్వేశ్వరుని ఉత్తరంగా, కేదారుని దక్షిణంగా, కుబేరుని సమీపంలో, అంతఃగృహ ఉత్తర ద్వారానికి దగ్గరగా మొదలైన స్థల సూచనలతో—పేర్కొని, దర్శనము మరియు అర్చనము వల్ల కలిగే ఫలాలను చెబుతాడు. పింగలాఖేశ, వీరభద్రేశ్వర (యుద్ధరక్షణ, ‘వీరసిద్ధి’), కిరాతేశ (అభయప్రదం), చతుర్ముఖేశ్వర (దేవలోక గౌరవం), నికుంభేశ్వర (కార్యసఫలత, కుబేరసన్నిధిలో ఉన్నతి), పంచాక్షేశ (పూర్వజన్మస్మృతి), భారభూతేశ్వర (దృఢ దర్శనప్రేరణ), త్ర్యక్షేశ్వర (భక్తులు ‘త్ర్యక్ష’ అవడం), క్షేమక/విశ్వేశ్వరారాధన (విఘ్ననాశం, సురక్షిత ప్రత్యాగమనం), లాంగలీశ్వర (రోగనివారణ, సమృద్ధి), విరాధేశ్వర (అపరాధశమనం), సుముఖేశ (పాపవిమోచనం, శుభదర్శనం), ఆషాఢీశ్వర (పాపహరణం, కాలవిశేష యాత్ర సూచనలు) మొదలైనవి చెప్పబడతాయి. ఉత్తరార్థంలో శివుని అంతర్ముఖ ఉపదేశం—కాశీ సంసారభారంతో నలిగిన వారికి నిశ్చిత ఆశ్రయం, పంచక్రోశీ పరిమిత ‘నగరదేహం’, రుద్రావాసం. ‘వారణాసీ/కాశీ/రుద్రావాస’ అనే నామం వినడం లేదా పలకడం కూడా యమభయాన్ని తొలగించేదిగా చెప్పబడింది. చివరికి మహాదేవుడు గణేశుని పరివారగణులతో కాశీకి వెళ్లమని నియోగించి, అక్కడ నిరంతర సిద్ధి, నిర్విఘ్నత స్థిరపడేలా చేస్తాడు; కాశీ యొక్క శాశ్వత కర్మ-తత్త్వకేంద్రత్వం బలపడుతుంది.

Shlokas

Verse 1

स्कंद उवाच । अन्येपि ये गणास्तत्र काश्यां लिंगानि चक्रिरे । तांश्च ते कथयिष्यामि कुंभयोने निशामय

స్కందుడు పలికెను—కాశీలో అక్కడ ఇతర గణులు కూడా లింగాలను స్థాపించారు. ఓ కుంభయోని, వినుము; వాటినీ నేను నీకు చెప్పుదును।

Verse 2

गणेन पिंगलाख्येन पिंगलाख्येशसंज्ञितम् । लिंगं प्रतिष्ठितं शंभोः कपर्दीशादुदग्दिशि

పింగల అనే గణుడు శంభువుకు చెందిన ఒక లింగాన్ని స్థాపించాడు; అది ‘పింగలాఖ్యేశ’ అని ప్రసిద్ధి చెందింది; అది కపర్దీశుని నుండి ఉత్తర దిశలో ఉంది।

Verse 3

तस्य दर्शनमात्रेण पापानां जायते क्षयः । वीरभद्रो महाप्रीतो देवदेवस्य शूलिनः

దాని దర్శనమాత్రమున పాపక్షయము కలుగును. దేవదేవుడైన త్రిశూలధారి పరమేశ్వరునిపై వీరభద్రుడు మహాప్రీతితో ఉంటాడు.

Verse 4

वीरभद्रेश्वरं लिंगं ध्यायेदद्यापि निश्चलः । तस्य दर्शनमात्रेण वीरसिद्धिः प्रजायते

ఇప్పటికీ నిశ్చలచిత్తముతో వీరభద్రేశ్వర లింగమును ధ్యానించవలెను. దాని దర్శనమాత్రమున వీరసిద్ధి జన్మించును.

Verse 5

अविमुक्तेश्वरात्पश्चाद्वीरभद्रेश्वरं नरः । समर्च्य न रणे भंगं कदाचिदपि चाप्नुयात्

అవిముక్తేశ్వరుని సమర్చించి తరువాత నరుడు విధివిధానముగా వీరభద్రేశ్వరుని అర్చించవలెను; అప్పుడు యుద్ధములో ఎప్పటికీ పరాజయము పొందడు.

Verse 6

वीरभद्रः स्वयं साक्षाद्वीरमूर्तिधरो मुने । संहरेद्विप्रसंघातमविमुक्तनिवासिनाम

ఓ మునీ! వీరరూపధారియైన సాక్షాత్ వీరభద్రుడు స్వయంగా అవిముక్తనివాసి బ్రాహ్మణులపై దాడిచేసే శత్రుసంఘాన్ని సంహరించును.

Verse 7

भद्रया भद्रकाल्या च भार्यया शुभया युतम् । वीरभद्रं नरोभ्यर्च्य काशीवासफलं लभेत्

భద్రా, భద్రకాళీ అనే శుభపత్నులతో యుక్తుడైన వీరభద్రుని నరుడు అభ్యర్చించితే కాశీవాసఫలము పొందును.

Verse 8

किरातेन किरातेशं लिंगं काश्यां प्रतिष्ठितम् । केदाराद्दक्षिणे भागे भक्तानामभयप्रदम्

కాశీలో కిరాతుడు ‘కిరాతేశ’ అనే లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించాడు. అది కేదారానికి దక్షిణ భాగంలో నిలిచి భక్తులకు అభయాన్ని ప్రసాదిస్తుంది.

Verse 9

चतुर्मुखो गणः श्रीमान्वृद्धकालेश सन्निधौ । चतुर्मुखेश्वरं लिंगं ध्यायेदद्यापि निश्चलः

వృద్ధకాలేశుని సన్నిధిలో శ్రీమంతుడైన ‘చతుర్ముఖ’ అనే గణుడు ఇప్పటికీ నిశ్చలంగా ‘చతుర్ముఖేశ్వర’ లింగాన్ని ధ్యానిస్తాడు.

Verse 10

भक्ताश्चतुर्मुखेशस्य चतुराननवद्दिवि । पूज्यंते सुरसंघातैः सर्वभोगसमन्विताः

స్వర్గంలో చతుర్ముఖేశుని భక్తులు చతురాననుడివలె గౌరవింపబడతారు; దేవసమూహాలు వారిని పూజిస్తాయి, వారు సమస్త భోగాలతో సమన్వితులవుతారు.

Verse 11

निकुंभेश्वरमालोक्य निकुंभगणपूजितम् । पूजयित्वा व्रजन्ग्रामं कार्यसिद्धिमवाप्नुयात् । कुबेरेश समीपेतु शिवलोके महीयते

నికుంభగణులు పూజించే నికుంభేశ్వరుని దర్శించి, ఆరాధించి, ఎవడు తన గ్రామానికి తిరిగి వెళ్తాడో అతడు కార్యసిద్ధిని పొందుతాడు. అలాగే కుబేరేశుని సమీపంలో శివలోకంలో గౌరవింపబడతాడు.

Verse 12

पंचाक्षेशं महालिंगं महादेवस्य दक्षिणे । समभ्यर्च्य नरः काश्यां जातिस्मृतिमवाप्नुयात्

కాశీలో మహాదేవుని దక్షిణాన ఉన్న మహాలింగం ‘పంచాక్షేశ’ను విధివిధానంగా ఆరాధించినవాడు పూర్వజన్మస్మృతిని పొందుతాడు.

Verse 13

भारभूतेश्वरं लिंगं भारभूतगणार्चितम् । अंतर्गृहोत्तरद्वारि ध्यात्वा शिवपुरे वसेत्

అంతర్గృహ ఉత్తరద్వారమున, భారభూతగణార్చితమైన భారభూతేశ్వర లింగాన్ని ధ్యానించినవాడు శివపురంలో నివాసం పొందును।

Verse 14

भारभूतेश्वरं लिंगं यैः काश्यां न विलोकितम् । भारभूताः पृथिव्यास्तेऽवकेशिन इव द्रुमाः

కాశీలో భారభూతేశ్వర లింగ దర్శనం చేయని వారు భూమికి భారమే—లోపల ఖాళీగా, ఫలహీనమైన చెట్లవలె।

Verse 15

गणेन त्र्यक्षसंज्ञेन लिंगं त्र्यक्षेश्वरं परम् । त्रिलोचनपुरोभागे शील्येताद्यापि कुंभज

త్ర్యక్ష అనే గణుడు పరమ త్ర్యక్షేశ్వర లింగాన్ని ప్రతిష్ఠించాడు; ఓ కుంభజా! త్రిలోచన మందిరపు ముందుభాగంలో అది నేటికీ భక్తితో సేవింపబడుతుంది।

Verse 16

तस्य लिंगस्य ये भक्तास्ते तु देहावसानतः । त्र्यक्षा एव प्रजायंते नात्र कार्या विचारणा

ఆ లింగానికి భక్తులైన వారు దేహాంతరానంతరం తప్పక త్ర్యక్షులుగానే జన్మిస్తారు; ఇందులో సందేహం అవసరం లేదు।

Verse 17

क्षेमको नाम गणपः काश्यां मूर्तिधरः स्वयम् । विश्वेश्वरं सर्वगतं ध्यायेदद्यापि निश्चलः

క్షేమక అనే గణుడు, కాశీలో స్వయంగా మూర్తిధరుడై, నేటికీ నిశ్చలంగా సర్వవ్యాపి విశ్వేశ్వరుని ధ్యానించుచున్నాడు।

Verse 18

क्षेमकं पूजयेद्यस्तु वाराणस्यां महागणम् । विघ्नास्तस्य प्रलीयंते क्षेमं स्याच्च पदेपदे

వారణాసిలో మహాగణుడైన క్షేమకుని పూజించువానికి విఘ్నములు లయమగును; అడుగడుగునా క్షేమము కలుగును।

Verse 19

देशांतरं गतो यस्तु तस्यागमनकाम्यया । क्षेमकं पूजनीयोत्र क्षेमेणाशु स आव्रजेत्

పరదేశానికి వెళ్లి తిరిగి రావాలని కోరువాడు ఇక్కడ క్షేమకుని పూజించాలి; ఆ క్షేమరక్షణవల్ల అతడు త్వరగా సురక్షితంగా తిరిగి వస్తాడు।

Verse 20

लांगलीश्वरमालोक्य लिंगं लांगलिनार्चितम् । विश्वेशादुत्तरेभागे न नरो रोगभाग्भवेत्

లాంగలినుడు ఆరాధించిన ‘లాంగలీశ్వర’ లింగాన్ని దర్శించి—విశ్వేశుని ఉత్తర భాగంలో ఉన్నదాన్ని—మనిషి రోగభాగ్యుడు కాడు।

Verse 21

लांगलीशं सकृत्पूज्य पंचलांगलदानजम् । फलं प्राप्नोत्यविकलं सर्वसंपत्करं परम्

లాంగలీశుని ఒక్కసారి పూజించినా, ఐదు నాగళ్ల దానఫలంగా కలిగే అవికల ఫలాన్ని పొందుతాడు—అది పరమమై సమస్త సంపదలను ప్రసాదించేది।

Verse 22

विराधेश्वरमाराध्य विराधगणपूजितम् । सर्वापराधयुक्तोपि नापराध्यति कुत्रचित्

విరాధగణుడు పూజించిన విరాధేశ్వరుని ఆరాధిస్తే, అన్ని అపరాధాలతో కూడినవాడైనా ఎక్కడా అపరాధంలో పడడు।

Verse 23

दिनेदिनेपराधो यः क्रियते काशिवासिभिः । स याति संक्षयं क्षिप्रं विराधेश समर्चनात्

కాశీవాసులచే దినదినము జరిగే అపరాధములు విరాధేశుని సమ్యక్ ఆరాధనవలన శీఘ్రముగా నశించిపోవును।

Verse 24

नैरृते दंढपाणस्तु विराधेशं प्रयत्नतः । नत्वा सर्वापराधेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः

నైరృత దిశలో దండపాణి, ప్రయత్నపూర్వక భక్తితో విరాధేశునకు నమస్కరించినవాడు, సమస్త అపరాధముల నుండి విముక్తుడగును—సందేహము లేదు।

Verse 25

सुमुखेशं महालिंगं सुमुखाख्यगणार्चितम् । पश्चिमाभिमुखं लिंगं दृष्ट्वा पापैः प्रमुच्यते

సుముఖనామ గణముచే ఆరాధింపబడిన ‘సుముఖేశ’ మహాలింగము—పశ్చిమాభిముఖమైన ఆ లింగ దర్శనమాత్రమున పాపముల నుండి విముక్తి కలుగును।

Verse 26

स्नात्वा पिलिपिला तीर्थे सुमुखेशं विलोक्य च । सदैव सुमुखं पश्येद्धर्मराजं न दुर्मुखम्

పిలిపిలా తీర్థమున స్నానము చేసి సుముఖేశుని దర్శించినవాడు, ధర్మరాజును ఎల్లప్పుడూ సుముఖుడిగానే చూస్తాడు; దుర్ముఖుడిగా కాదు।

Verse 27

आषाढिनार्चितं लिंगमाषाढीश्वरसंज्ञकम् । दृष्ट्वाषाढयां नरो भक्त्या सर्वैः पापैः प्रमुच्यते

ఆషాఢ మాసమున ఆషాఢినచే ఆరాధింపబడిన ‘ఆషాఢీశ్వర’ లింగమును భక్తితో దర్శించిన నరుడు సమస్త పాపముల నుండి విముక్తుడగును।

Verse 28

उदीच्यां भारभूतेशादाषाढीशं समर्चयन् । आषाढ्यां पंचदश्यां वै न पापैः परितप्यते

ఉత్తర దిశలో భారభూతేశుని నుండి ఆరంభించి ఆషాఢీశుని సమర్చించువాడు, ఆషాఢ మాస పౌర్ణమినాడు పాపాలచే బాధింపబడడు.

Verse 29

शुचिशुक्लचतुर्दश्यां पंचदश्यामथापि वा । कृत्वा सांवत्सरीं यात्रामनेना जायते नरः

శుచి మాస శుక్లపక్ష చతుర్దశి గానీ పంచదశి గానీ, ఈ వార్షిక యాత్రను ఆచరించినవాడు దాని ద్వారా వాగ్దత్త ఆధ్యాత్మిక ఫలాన్ని పొందుతాడు.

Verse 30

स्कंद उवाच । मुने गणेषु चैतेषु वाराणस्यां स्थितेष्विति । स्वनाम्ना स्थाप्य लिंगानि विश्वेशपरितुष्टये

స్కందుడు పలికెను—మునివర్యా! ఈ గణములు వారాణసీలో నివసించగా, విశ్వేశ్వరుని పరిపూర్ణ తృప్తికై తమ తమ నామాలతో లింగాలను స్థాపించిరి.

Verse 31

विश्वेशश्चिंतयां चक्रे पुनः काशीप्रवृत्तये । कं वा हितं प्रहित्याद्य निर्वृतिं परमां भजे

కాశీ యొక్క పవిత్ర వ్యవస్థను మళ్లీ ప్రవహింపజేయుటకు విశ్వేశ్వరుడు మరల ఆలోచించెను—‘ఇప్పుడు ఎవరి హితం చేసి, ఎవరిని పంపితే నేను పరమ శాంతిని పొందుదును?’

Verse 32

योगिन्यस्तिग्मगुर्वेधाः शंकुकर्णमुखागणाः । व्यावृत्त्यनागताः काश्याः सिंधुगा इव सिंधवः

యోగినీలు, తిగ్మగుర్వేధా మరియు శంకుకర్ణముఖ గణములు తిరిగి మళ్లిపోయి కాశీకి రాలేదు—సముద్రంలో కలిసిన నదులు తిరిగి రానట్లే.

Verse 33

धुवं काश्यां प्रविष्टा ये ते प्रविष्टा ममोदरे । तेषां विनिर्गमो नास्ति दीप्तेग्नौ हविषामिव

నిశ్చయంగా కాశీలో ప్రవేశించినవారు నా ఉదరంలోనే ప్రవేశించినవారు; వారికి ఇక బయటికి వెళ్లుట లేదు—దీప్తమైన అగ్నిలో వేసిన హవిస్సులవలె।

Verse 34

येषां हि संस्थितिः काश्यां लिंगार्चनरतात्मनाम् । त एव मम लिंगानि जंगमानि न संशयः

కాశీలో నివసిస్తూ లింగార్చనలో రమించే హృదయమున్నవారు—వారే నా జంగమ లింగములు; సందేహమే లేదు।

Verse 35

स्थावरा जंगमाः काश्यामचेतनसचेतनाः । सर्वे ममैव लिंगानि तेभ्यो द्रुह्यंति दुर्धियः

కాశీలో స్థావరములు, జంగమములు; జడములు, చైతన్యములు—అన్నీ నా లింగములే. దుర్బుద్ధులు వాటికి అపరాధం చేస్తారు।

Verse 36

वाचि वाराणसी येषां श्रुतौ वैश्वेश्वरी कथा । त एव काशी लिंगानि वराण्यर्च्यान्यहं यथा

వారి వాక్కులో ‘వారణాసి’ ఉండి, వారి శ్రవణంలో విశ్వేశ్వరుని పవిత్ర కథ ఉండునో—వారే కాశీ యొక్క శ్రేష్ఠ పూజ్య లింగములు, నేనెట్లానో అట్లే।

Verse 37

वाराणसीति काशीति रुद्रावास इति स्फुटम् । मुखाद्विनिर्गतं येषां तेषां न प्रभवेद्यमः

వారి నోట నుండి స్పష్టంగా ‘వారణాసి’, ‘కాశీ’, ‘రుద్రావాసం’ అనే ఉచ్చారణ వెలువడితే—వారిపై యముడు ప్రభవించడు।

Verse 38

आनंदकाननं प्राप्य ये निरानंदभूमिकाम् । अन्यां हृदापि वांछंति निरानंदाः सदात्र ते

ఆనందకాననం (కాశీ) చేరినప్పటికీ హృదయంలో మరొక ఆనందరహిత స్థలాన్ని కోరువారు, ఇక్కడ నిత్యము ఆనందవిహీనులై ఉంటారు।

Verse 39

अद्यैव वास्तुमरणं बहुकालांतरेपि वा । कलिकाल भिया पुंसां काशी त्याज्या न कर्हिचित्

మరణం ఈ రోజే వచ్చినా, ఎంతో కాలానంతరం వచ్చినా, కలియుగ భయంతో మనుష్యుడు కాశీని ఎప్పటికీ విడువకూడదు।

Verse 40

अवश्यंभाविनो भावा भविष्यंति पदेपदे । सलक्ष्मीनिलयां काशीं ते त्यजंति कुतो धियः

అవశ్యంభావి సంఘటనలు అడుగడుగునా జరుగుతాయి; అప్పుడు శుభలక్ష్మీ నివాసమైన కాశీని జ్ఞానులు ఎలా విడిచిపెడతారు?

Verse 41

वरं विघ्नसहस्राणि सोढव्यानि पदेपदे । काश्यां नान्यत्र निर्विघ्नं वांछेद्राज्यमपि क्वचित्

కాశీలో అడుగడుగునా వేల విఘ్నాలు సహించడమే మేలు; ఇతరత్రా నిర్విఘ్న రాజ్యాన్నికూడా ఎప్పుడూ కోరరాదు।

Verse 42

कियन्निमेषसंभोग्याः संति लक्ष्म्याः पदेपदे । परं निरंतरसुखाऽमुत्राप्यत्रापि का शिका

నిమిషమాత్రం అనుభవించదగిన లక్ష్మి అడుగడుగునా ఎంత ఉందో! కాని కాశికా ఇహలోకములోను పరలోకములోను నిరంతర సుఖాన్ని ప్రసాదిస్తుంది।

Verse 43

विश्वनाथो ह्यहं नाथः काशिकामुक्तिकाशिका । सुधातरंगा स्वर्गंगा त्रय्येषा किन्न यच्छति

నేనే విశ్వనాథ ప్రభువు; కాశికా మోక్షప్రదాయిని. అమృతతరంగములతో కూడిన ఈ స్వర్గగంగా—ఈ త్రయం ఇవ్వనిది ఏముంది?

Verse 44

पंचक्रोश्यापरिमिता तनुरेषा पुरी मम । अविच्छिन्नप्रमाणर्धिर्भक्तनिर्वाणकारणम्

పంచక్రోశీ పరిమాణముగల ఈ నా పురి నా దేహమే. దీని పవిత్ర విస్తృతి అవిచ్ఛిన్నం; భక్తులకు నిర్వాణకారణం.

Verse 45

संसारभारखिन्नानां यातायातकृतां सदा । एकैव मे पुरी काशी ध्रुवं विश्रामभृमिका

సంసారభారంతో క్షీణించి నిత్యం రాకపోకలు చేసే వారికి నా పురి కాశీ మాత్రమే నిశ్చయంగా విశ్రాంతి యొక్క ధృవభూమి.

Verse 46

मंडपः कल्पवल्लीनां मनोरथफलैरलम् । फलितः काशिकाख्योयं संसाराध्वजुषां सदा

సంసారమార్గంలో నడిచేవారికి ఈ కాశికా ఎల్లప్పుడూ కల్పవల్లుల మండపంలా, మనోరథఫలాలతో సమృద్ధిగా ఉంటుంది.

Verse 47

चक्रवर्तेरियं छत्रं विचित्रं सर्वतापहृत् । काशीनिर्वाणराजस्य ममशूलोच्च दंडवत्

ఇది చక్రవర్తి ఛత్రంలా విచిత్రమై సమస్త తాపాలను హరిస్తుంది. ‘నిర్వాణరాజ’ కాశీకి ఇది నా త్రిశూలసమానంగా ఎత్తుగా నిలిచిన దండంలా ఉంది.

Verse 48

निर्वाणलक्ष्मीं ये पुण्याः परिवांछंति लीलया । निरंतरसुखप्राप्त्यै काशी त्याज्या न तै नृभिः

లీలవలెనే నిర్వాణలక్ష్మిని కోరే పుణ్యాత్ములు, నిరంతర సుఖప్రాప్తి కొరకు కాశీని ఎప్పటికీ విడువకూడదు।

Verse 49

ममानंदवने ये वै निरं तर वनौकसः । मोक्षलक्ष्मीफलान्यत्र सुस्वादूनि लभंति ते

నా ఆనందవనంలో నిరంతరం నివసించే వారు, అక్కడే మోక్షలక్ష్మీ కృపఫలాలను అత్యంత మధురంగా పొందుతారు।

Verse 50

निर्ममं चापि निर्मोहं या मामपि विमोहयेत् । कैर्न संस्मरणीया सा काशी विश्वविमोहिनी

నిర్మముడిని, నిర్మోహుడిని—నన్ను కూడా—మోహింపజేయగల ఆమె, విశ్వవిమోహిని కాశీ ఎవరికీ స్మరణీయంగా ఉండదా?

Verse 51

नामापि मधुरं यस्याः परानंदप्रकाशकम् । काश्याः काशीति काशीति सा कैः पुण्यैर्न जप्यते

ఆమె నామమే మధురమై పరమానందాన్ని ప్రకాశింపజేస్తుంది; అట్టి కాశీని ‘కాశీ, కాశీ’ అని ఎవడు జపించడు?

Verse 52

काशीनामसुधापानं ये कुर्वंति निरंतरम् । तेषां वर्त्म भवत्येव सुधाम वसुधामयम्

ఎవరు నిరంతరం కాశీనామ-సుధను పానముచేస్తారో, వారి మార్గమే సుధామయమవుతుంది—భూమియే మధురధామమై మారినట్లు।

Verse 53

ममतारहितस्यापि मम सर्वात्मनो ध्रुवम् । त एव मामका लोके ये काशीनाम जापकाः

నేను మమకారరహితుడను, సమస్తుల ఆత్మను అయినప్పటికీ ఇది నిశ్చయం—లోకంలో కాశీ నామజపం చేసేవారే నిజంగా నా వారే।

Verse 54

रहस्यमिति विज्ञाय वाराणस्या गणेश्वरैः । सब्रह्मयोगिनी ब्रध्रैः स्थितं तत्रैव नान्यथा

ఇది పరమ రహస్యమని తెలిసి, వారాణసీ గణాధిపతులు—బ్రహ్మతోను వృద్ధ యోగినులతోను కలిసి—అక్కడే స్థిరంగా ఉంటారు; మరెక్కడా కాదు।

Verse 55

अन्यथा ताश्च योगिन्यः सरविः सपितामहः । ते गणा मां परित्यज्य कथं तिष्ठेयुरन्यतः

లేకపోతే ఆ యోగినులు—సూర్యుడూ పితామహ బ్రహ్మ కూడా—ఆ గణాలు నన్ను విడిచి మరెక్కడ ఎలా నిలువగలరు?

Verse 56

अतीव भद्रं संजातं काश्यां तिष्ठत्सु तेषु हि । एकोपि भेद प्रभवेद्राज्ये राज्यांतरं विना

వారు కాశీలో నిలిచినందున అత్యంత మంగళం కలిగింది; ఎందుకంటే ఒక్క విభేదమే రాజ్యంలోనే మరో రాజ్యాన్ని పుట్టించగలదు.

Verse 57

लब्धप्रवेशास्तावंतस्ते सर्वे मत्स्वरूपिणः । यतिष्यंति यतोवश्यं मदागमनहेतवे

ప్రవేశం పొందిన వారు అందరూ—అంతమంది—నా స్వరూపమే; నా ఆగమనానికి కారణమయ్యేలా వారు అన్ని విధాలా ప్రయత్నిస్తారు.

Verse 58

अन्यानपि प्रेषयामि मत्पार्श्वपरिवर्तिनः । ये ते तत्र स्थिताः श्रेष्ठा अपिगंतास्म्यहं ततः

నేను మరికొందరినీ పంపుతాను—నా సమీప పరివారంలో సంచరించువారిని. అక్కడ నిలిచియున్న శ్రేష్ఠుల తరువాత, ఆపై నేనూ స్వయంగా అక్కడికి వస్తాను.

Verse 59

विचार्येति महादेवः समाहूय गजाननम् । प्राहिणोत्कथयित्वेति गच्छ काशीमितः सुत

ఇలా ఆలోచించిన మహాదేవుడు గజాననుని పిలిచి పంపుతూ ఇలా అన్నాడు—“కుమారా, ఇక్కడి నుండి కాశీకి వెళ్లి ఈ వార్తను తెలియజేయి.”

Verse 60

तत्रस्थितोपि संसिद्धयै यतस्व सहितो गणैः । निर्विघ्नं कुरु चास्माकं नृपे विघ्नं समाचर

అక్కడే ఉండి కూడా, నీ గణములతో కలిసి కార్యసిద్ధికి యత్నించు. మా కార్యాన్ని నిర్విఘ్నంగా చేయి; ఆ రాజునకు మాత్రం విఘ్నాలను కలిగించు.

Verse 61

आधाय शासनं मूर्ध्नि गणाधीशोथ धूर्जटेः । प्रतस्थे त्वरितः काशीं स्थितिज्ञः स्थितिहेतवे

ధూర్జటి (శివుని) ఆజ్ఞను శిరస్సున ధరించి గణాధీశుడు వేగంగా కాశీకి బయలుదేరెను—ధర్మవ్యవస్థను తెలిసినవాడు, ఆ వ్యవస్థ స్థాపనార్థం.