Mantra 21
Rishi: Traditional Vājasaneyin attribution (ṛc adopted into yajus context)
Devata: Deva as Netṛ (contextually Pūṣan/Savitṛ-type guide)
Chandas: Jagatī-like cadence (ṛc-style), used as yajus with svāhā
Samhita Patha (Devanagari)
विश्वो॑ दे॒वस्य॑ ने॒तुर्मर्तो॑ वुरीत स॒ख्यम् । विश्वो॑ रा॒य इ॑षुध्यति द्यु॒म्नं वृ॑णीत पु॒ष्यसे॒ स्वाहा॑
Transliteration
víśvo devásya netúr márto vurīta sakhyám | víśvo rā́ya iṣudhyati dyumnáṃ vṛṇīta púṣyase svā́hā
Translation
దేవ-నేత (నేతృ) అయిన దేవుని స్నేహాన్ని ప్రతి మానవుడు ఎంచుకుంటాడు; ప్రతి వాడు ధనాన్ని కోరుతూ, తన పుష్టికోసం దీప్తిమయమైన యశస్సు (ద్యుమ్నం)ను వరిస్తాడు. స్వాహా.
Padapatha (Word Analysis)
विश्वः । देवस्य । नेतुः । मर्तः । वुरीत । सख्यम् । विश्वः । रायः । इषुध्यति । द्युम्नम् । वृणीत । पुष्यसे । स्वाहा॑
Word by Word
विश्वःall; every (one)
विश्वः:
Kartā
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
देवस्यof the god
देवस्य:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
नेतुःof the leader/guide
नेतुः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootनेतृ (प्रातिपदिक)
मर्तःa mortal
मर्तः:
Kartā
TypeNoun
Rootमर्त (प्रातिपदिक)
वुरीतhas chosen / chooses
वुरीत:
Kriyā
TypeVerb
Rootवृ (धातु) + इट् (वेदिक-लिट्/आर्ष-रूप)
सख्यम्friendship; companionship
सख्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootसख्य (प्रातिपदिक)
विश्वःall; every (one)
विश्वः:
Kartā
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
रायःof wealth; of riches
रायः:
Sambandha (genitive relation)
TypeNoun
Rootराय्/रायि (प्रातिपदिक)
इषुध्यतिseeks; strives for; aims at
इषुध्यति:
Kriyā
TypeVerb
Rootइषुध्य (धातु)
द्यु्म्नम्splendour; glory
द्यु्म्नम्:
Karma
TypeNoun
Rootद्यु्म्न (प्रातिपदिक)
वृणीतchooses
वृणीत:
Kriyā
TypeVerb
Rootवृ (धातु)
पुष्यसेyou prosper / you are nourished
पुष्यसे:
Kriyā
TypeVerb
Rootपुष् (धातु)
स्वाहाsvāhā (hail!; offering-formula)
स्वाहा:
(Mantra particle / offering call)
TypeIndeclinable
Rootस्वाहा (अव्यय/निपात)
Entities Mentioned
D
Deva as Netṛ (Divine Leader/Guide)P
Pūṣan (contextual)S
Savitṛ (contextual)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes