Mantra 71

Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla Yajurveda transmission)

Devata: Agni / protective power (contextual; the imperative ‘tara’ is commonly addressed to Agni or a guardian deity)

Chandas: Mixed/irregular (Yajus-formula with ṛc-like cadence)

Samhita Patha (Devanagari)

पर॑स्या॒ अधि॑ सं॒वतोऽव॑राँ२ अ॒भ्या त॑र । यत्रा॒हम॑स्मि॒ ताँ२ अ॑व

Transliteration

párasyā́ ádhi saṃvató’vá rān ábhyā̀ tara | yátrā́hám asmi tā́n áva

Translation

సంవత్ (వార్షిక చక్రం) యొక్క దూరమైన సరిహద్దు నుండి, దాని మీదుగా, క్రింది (ప్రాంతాలను) దాటి ఇక్కడికి రా; మరియు నేను ఎక్కడ ఉన్నానో, వాటిని (ఆ స్థలాన్ని/జనులను) నీవు రక్షించు।

Padapatha (Word Analysis)

परस्याः । अधि । सं-वत॑ः । अवरान् । अभि-आ । तर । यत्र । अहम् । अस्मि । तान् । अव

Word by Word

• परस्याः: of the further/upper (one)
• परस्याः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक) + -स्या (षष्ठी-एकवचन)

• अधि: upon, over
• अधि: Adhikaraṇa (उपरि/अधिष्ठान-भाव)
• Type: Indeclinable
• Root: अधि

• संवताः: of the year / of the cycle (of time)
• संवताः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: संवत् (प्रातिपदिक)

• अवरान्: lower (ones), inferior (regions)
• अवरान्: Karma
• Type: Adjective
• Root: अवर (प्रातिपदिक)

• अभि: towards, unto
• अभि: Karma/Adhikaraṇa (अभिमुखता/अभिगमन-भाव)
• Type: Indeclinable
• Root: अभि

• आ: hither, to
• आ: Karma/Adhikaraṇa (आगमन-भाव)
• Type: Indeclinable
• Root: आ

• तर: cross over! pass beyond!
• तर: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: तॄ (धातु) / तर (लोट्-आदेश)

• यत्र: where
• यत्र: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र

• अहम्: I
• अहम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अहम्

• अस्मि: am
• अस्मि: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• तान्: those
• तान्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अव: down, away; (as preverb) off/away
• अव: (क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थ)
• Type: Indeclinable
• Root: अव

Entities Mentioned

• Agni
• Saṃvatsara (the Year) / Kāla (Time)
• Rakṣohā power (warding force)