हिमालयस्य निर्णयः — शिवाय पार्वत्याः प्रदाने (Himālaya’s Resolution to Give Pārvatī to Śiva)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । वसिष्ठस्य वचः श्रुत्वा सगणोपि हिमालयः । विस्मितो भार्य्यया शैलानुवाच स गिरीश्वरः

బ్రహ్ముడు పలికెను—వసిష్ఠుని వచనములు విని, గణములతో కూడిన హిమాలయుడు ఆశ్చర్యపడ్డాడు. ఆ గిరీశ్వరుడు తన భార్య మేనాతో పలికెను।

Verse 2

हिमालय उवाच । हे मेरो गिरिराट् सह्य गन्धमादन मन्दर । मैनाक विन्ध्य शैलेन्द्रास्सर्वे शृणुत मद्वचः

హిమాలయుడు పలికెను—హే మేరు, హే గిరిరాజా; హే సహ్య, గంధమాదన, మందర; హే మైనాక, వింధ్య—హే శైలేంద్రులారా, మీరందరూ నా మాట వినండి।

Verse 3

वसिष्ठो हि वदत्येवं किं मे कार्य्यं विचार्य्यते । यथा तथा च शंसध्वं निर्णीय मनसाखिलम्

వసిష్ఠుడు అన్నాడు—నా కర్తవ్యాన్ని ఎందుకు విచారించాలి? మీరు మనసులో సమస్తాన్ని పూర్తిగా నిర్ణయించి, యథోచితంగా నాకు చెప్పండి।

Verse 4

ब्रह्मोवाच । तच्छुत्वा वचनं तस्य सुमेरुप्रमुखाश्च ते । प्रोचुर्हिमालयं प्रीत्या सुनिर्णीय महीधराः

బ్రహ్ముడు పలికెను—ఆయన వచనమును విని, సుమేరు మొదలైన ఆ మహాపర్వతములు సునిశ్చయము చేసి, ఆనందంతో హిమాలయునితో పలికిరి।

Verse 5

शैला ऊचुः । अधुना किं विमर्शेन कृतं कार्य्यं तथैव हि । उत्पन्नेयं महाभाग देवकार्यार्थमेव हि

పర్వతాధిపతులు పలికిరి—ఇప్పుడు విచారణచేసి ఏమి ప్రయోజనం? కార్యము యథాతథంగా జరిగిపోయెను. ఓ మహాభాగ్యవతీ, ఈ కుమార్తె దేవకార్యార్థమే జన్మించింది.

Verse 6

प्रदातव्या शिवायेति शिवस्यार्थेवतारिणी । अनयाराधितो रुद्रो रुद्रेण यदि भाषिता

‘(ఓం) శివాయ’ అనే మంత్రంతో ఆమెను అర్పించవలెను; ఆమె శివుని కార్యార్థాన్ని మోసుకొనివచ్చిన సాక్షాత్ అవతారిణి. ఆమె ద్వారా రుద్రుని ఆరాధిస్తే, అది రుద్రుడే పలికిన వాక్యమువలె అవుతుంది.

Verse 7

ब्रह्मोवाच । एतच्छ्रुत्वा वचस्तेषाम्मेर्वादीनां हिमाचलः । सुप्रसन्नतरोभूद्वै जहास गिरिजा हृदि

బ్రహ్మ పలికెను—మేరు మొదలైనవారి వచనములు విని హిమాచలుడు మరింత ప్రసన్నుడయ్యెను; గిరిజా (పార్వతి) హృదయములో మృదువుగా నవ్వెను.

Verse 8

अरुन्धती च तां मेनां बोधयामास कारणात् । नानावाक्यसमूहेनेतिहासैर्विविधैरपि

సముచిత కారణముచేత అరుంధతి అప్పుడు మేనాను బోధించి ఆమె బుద్ధిని జాగృతం చేసెను—నానావిధ వాక్యసమూహములతోను, వివిధ పుణ్య ఇతిహాస దృష్టాంతములతోను.

Verse 9

अथ सा मेनका शैलपत्नी बुद्ध्वा प्रसन्नधीः । मुनीनरुन्धतीं शैलं भोजयित्वा बुभोज च

అప్పుడు హిమాలయుని భార్య మేనకా విషయమును గ్రహించి ప్రసన్నమనస్సుతో నిలిచెను. ఆమె ముందుగా మునులను—అరుంధతి మరియు శైలుడు (హిమాలయుడు) సహా—భోజనముచేసి, తరువాత తానూ భుజించెను.

Verse 10

अथ शैलवरो ज्ञानी सुसंसेव्य मुनींश्च ताम् । उवाच साञ्जलिः प्रीत्या प्रसन्नात्मागतभ्रमः

అప్పుడు జ్ఞానియైన శైలవరుడు ఆ మునులను మరియు ఆ దేవిని సమ్యకంగా సేవించి, అంజలి ఘటించి ప్రేమానందంతో—మనస్సు ప్రసన్నమై భ్రమ తొలగి—ఇలా పలికెను।

Verse 11

हिमाचल उवाच । सप्तर्षयो महाभागा वचः शृणुत मामकम् । विस्मयो मे गतस्सर्वश्शिवयोश्चरितं श्रुतम्

హిమాచలుడు పలికెను—ఓ మహాభాగ్య సప్తర్షులారా, నా మాట వినుడి. శివుని మరియు ఆయన సహధర్మిణి చరిత్రను విని నా సమస్త విస్మయం ఉద్భవించింది।

Verse 12

मदीयं च शरीरम्वै पत्नी मेना सुतास्सुता । ऋद्धिस्सिद्धिश्च चान्यद्वै शिवस्यैव न चान्यथा

నిజముగా నా ఈ శరీరమూ ఆయనదే అన్నట్లే; నా భార్య మేనా, నా కుమార్తె కుమార్తెయు. ఋద్ధి, సిద్ధి మరియు మరేదైనను—అన్నీ నిజంగా శివునికే, వేరేలా కాదు।

Verse 13

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा स तदा पुत्रीं दृष्ट्वा तत्सादरं च ताम् । भूषयित्वा तदङ्गानि ऋष्युत्संगे न्यवेशयेत्

బ్రహ్ముడు పలికెను—ఇలా చెప్పి అతడు అప్పుడు తన కుమార్తెను సాదర స్నేహంతో చూచెను. ఆమె అవయవాలను అలంకరించి, ఋషి ఒడిలో కూర్చుండబెట్టెను।

Verse 14

उवाच च पुनः प्रीत्या शैलराज ऋषींस्तदा । अयं भागो मया तस्मै दातव्य इति निश्चितम्

అప్పుడు ఆనందంతో శైలరాజు హిమవంతుడు మళ్లీ ఋషులతో పలికెను— “ఈ భాగము నేను నిర్ణయించితిని; ఇతనికే దానమివ్వవలెను।”

Verse 15

ऋषय ऊचुः । शंकरो भिक्षुकस्तेथ स्वयं दाता भवान् गिरे । भैक्ष्यञ्च पार्वती देवी किमतः परमुत्तमम्

ఋషులు పలికిరి—ఓ గిరిరాజా, అక్కడ శంకరుడు స్వయంగా భిక్షుకుడు, మీరు స్వహస్తములతో దాత. దేవి పార్వతీ కూడా భిక్షను స్వీకరించుచున్నది—ఇదికన్నా పరమ మంగళం ఏముంటుంది?

Verse 16

हिमवन् शिखराणान्ते यद्धेतोस्सदृशी गतिः । धन्यस्त्वं सर्वशैलानामधिपस्सर्वतो वरः

హే హిమవాన్! నీ శిఖరాల అంత్యంలో నీ కారణానికి తగిన గతి నీవు పొందితివి. నీవు ధన్యుడు—సర్వ పర్వతాధిపతి, సర్వత్ర శ్రేష్ఠుడు।

Verse 17

ब्रह्मोवाच । एवमुक्त्वा तु कन्यायै मुनयो विमलाशयाः । आशिषं दत्तवन्तस्ते शिवाय सुखदा भव

బ్రహ్ముడు పలికెను—కన్యతో ఇలా చెప్పి, నిర్మలాశయులైన మునులు ఆమెకు ఆశీర్వాదమిచ్చిరి: “శివునికి సుఖదాయినిగా అవు.”

Verse 18

स्पृष्ट्वा करेण तां तत्र कल्याणं ते भविष्यति । शुक्लपक्षे यथा चन्द्रो वर्द्धन्तां त्वद्गुणास्तथा

అక్కడ ఆమెను చేతితో స్పృశించినచో నీకు మంగళం నిశ్చయంగా కలుగును. శుక్లపక్షంలో చంద్రుడు ఎలా వృద్ధి చెందునో, అలాగే నీ గుణములు వృద్ధి చెందుగాక।

Verse 19

इत्युक्त्वा मुनयस्सर्वे दत्त्वा ते गिरये मुदा । पुष्पाणि फलयुक्तानि प्रत्ययं चक्रिरे तदा

ఇలా చెప్పి, సమస్త మునులు ఆనందంతో ఆ పర్వతానికి ఫలములతో కూడిన పుష్పములు సమర్పించిరి; అప్పుడు తమ సంకల్పానికి నిశ్చయచిహ్నమును స్థాపించిరి।

Verse 20

अरुन्धती तदा तत्र मेनां सा सुसुखी मुदा । गुणैश्च लोभयामास शिवस्य परमा सती

అప్పుడు అక్కడ అరుంధతి స్వయంగా ఆనందంతో సుఖంగా ఉండి మేనాను హర్షింపజేసింది; శివుని గుణములను మధురంగా వర్ణించి మేన హృదయాన్ని ఆయన వైపు ఆకర్షించింది, ఎందుకంటే అరుంధతి పరమ పతివ్రతా భక్తురాలు।

Verse 21

हरिद्राकुंकुमैश्शैलश्मश्रूणि प्रत्यमार्जयत् । लौकिकाचारमाधाय मंगलायनमुत्तमम्

ఆమె పసుపు మరియు కుంకుమతో శైలంపై ధూళితో మసకబారిన ఉపరితలాలను మృదువుగా తుడిచి శుద్ధి చేసింది; లోకాచారాన్ని అనుసరించి పరమ మంగళకరమైన, కల్యాణదాయకమైన ఉత్తమ కర్మను నిర్వహించింది।

Verse 22

ततश्च ते चतुर्थेह्नि संधार्य्य लग्नमुत्तमम् । परस्परं च सन्तुष्य संजग्मुश्शिवसन्निधिम्

తర్వాత నాల్గవ రోజున వారు పరమ శుభ లగ్నాన్ని నిర్ణయించి; పరస్పరం సంతోషించి, ఏకమనస్సుతో శివభగవానుని సన్నిధికి వెళ్లారు।

Verse 23

तत्र गत्वा शिवं नत्वा स्तुत्वा विवि धसूक्तिभिः । ऊचुः सर्वे वसिष्ठाद्या मुनयः परमेश्वरम्

అక్కడికి వెళ్లి శివునికి నమస్కరించి, అనేక సుసూక్తులతో స్తుతించారు; ఆపై వశిష్ఠాది సమస్త మునులు పరమేశ్వరునితో పలికారు।

Verse 24

ऋषय ऊचुः । देवदेव महादेव परमेश महाप्रभो । शृण्वस्मद्वचनं प्रीत्या यत्कृतं सेवकैस्तव

ఋషులు అన్నారు— దేవదేవా, మహాదేవా, పరమేశ్వరా, మహాప్రభో! దయచేసి ప్రీతితో మా వచనాన్ని వినుము; నీ సేవకులు చేసిన కార్యాన్ని మేము నివేదిస్తున్నాము।

Verse 25

बोधितो गिरिराजश्च मेना विविधसूक्तिभिः । सेतिहासं महेशान प्रबुद्धोसौ न संशयः

ఓ మహేశానా! గిరిరాజుడైన హిమవంతుడిని, మేనాదేవిని అనేక సుమధుర వచనాలతో, పవిత్ర ఇతిహాససహితంగా బోధించారు; అతడు నిశ్చయంగా ప్రబుద్ధుడయ్యాడు, సందేహం లేదు.

Verse 26

वाक्यदत्ता गिरीन्द्रेण पार्वती ते हि नान्यथा । उद्वाहाय प्रगच्छ त्वं गणैर्देवैश्च संयुतः

గిరీంద్రుడు (హిమవంతుడు) తన ప్రతిజ్ఞావాక్యంతో పార్వతిని నీకే వాగ్దానం చేశాడు—ఇది ఇతరథా కాదు. కాబట్టి నీ గణాలతోను దేవులతోను కలిసి వివాహార్థం బయలుదేరు.

Verse 27

गच्छ शीघ्रं महादेव हिमाचलगृहं प्रभो । विवाहय यथा रीतिः पार्वतीमात्मजन्मने

ఓ మహాదేవా, ఓ ప్రభూ! త్వరగా హిమాచలుని గృహానికి వెళ్ళుము. నీ స్వదివ్య అవతరణార్థం, ఆచారానుసారం పార్వతితో వివాహాన్ని నిర్వహించుము.

Verse 28

ब्रह्मोवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां लौकिकाचारतत्परः । प्रहृष्टात्मा महेशानः प्रहस्येदमुवाच सः

బ్రహ్ముడు పలికెను—వారి మాటలు విని, లోకాచారాన్ని గౌరవించే మహేశానుడు అంతరంగంలో ఆనందించాడు; చిరునవ్వుతో ఈ మాటలు పలికాడు.

Verse 29

महेश उवाच । विवाहो हि महाभागा न दृष्टो न श्रुतो मया । यथा पुरा भवद्भिस्तद्विधिः प्रोच्यो विशेषतः

మహేశుడు పలికెను—ఓ మహాభాగా! ఇలాంటి వివాహాన్ని నేను చూడలేదు, వినలేదు. కాబట్టి మీరు పూర్వం నిర్దేశించిన ఆ విశేష విధిని నాకు వివరంగా చెప్పండి.

Verse 30

ब्रह्मोवाच । तदाकर्ण्य महेशस्य लौकिकं वचनं शुभम् । प्रत्यूचुः प्रहसन्तस्ते देवदेवं सदाशिवम्

బ్రహ్మ పలికెను: మహేశుని శుభమైన లౌకిక (మానవసదృశ) వచనమును విని, వారు నవ్వుచు దేవదేవుడైన సదాశివునకు ప్రత్యుత్తరమిచ్చిరి।

Verse 31

ऋषय ऊचुः । विष्णुमाहूय वै शीघ्रं ससमाजं विशेषतः । ब्रह्माणं ससुतं प्रीत्या तथा देवं शतक्रतुम्

ఋషులు పలికిరి—వారు వేగంగా భగవాన్ విష్ణువును, విశేషంగా ఆయన సమస్త పరిషత్తుతో కూడి, ఆహ్వానించారు; ఆనందంతో బ్రహ్మదేవుని కుమారునితో సహా, అలాగే దేవ శతక్రతు (ఇంద్రుడు)నూ పిలిచారు।

Verse 32

तथा ऋषिगणान्सर्वान् यक्षगन्धर्वकिन्नरान् । सिद्धान् विद्याधरांश्चैव तथा चैवाप्सरोगणान्

అలాగే ఆయన సమస్త ఋషిగణాలను, యక్షులు, గంధర్వులు, కిన్నరులను, సిద్ధులు, విద్యాధరులను, అలాగే అప్సరాగణాలను కూడా సమవేశం చేయమని ఆహ్వానించాడు।

Verse 33

एतांश्चान्यान्प्रभो सर्वानानय स्वेह सादरम् । सर्वं संसाधयिष्यन्ति त्वत्कार्य्यं ते न संशयः

ప్రభూ! వీరినీ ఇతరులనూ అందరినీ మీ సన్నిధికి సాదరంగా తీసుకురండి. వారు మీ కార్యమంతటినీ సిద్ధి చేస్తారు—సందేహమే లేదు।

Verse 34

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा सप्त ऋषयस्तदाज्ञां प्राप्य ते मुदा । स्वधाम प्रययुस्सर्वे शंसन्तः शङ्करीं गतिम्

బ్రహ్ముడు పలికెను—ఇట్లు చెప్పి ఆ ఏడు ఋషులు ఆమె ఆజ్ఞను ఆనందంతో స్వీకరించి, అందరూ తమ తమ ధామాలకు వెళ్లారు; శంకరీప్రాప్తికి దారి చూపే శుభగతిని స్తుతిస్తూ ప్రయాణించారు।

Verse 36

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखंडे सप्तऋषिवचनं नाम षट्त्रिंशोऽध्यायः

ఇట్లు శ్రీశివమహాపురాణంలోని ద్వితీయ రుద్రసంహితలో తృతీయ పార్వతీఖండంలో ‘సప్తఋషివచనం’ అనే ముప్పైఆరవ అధ్యాయం సమాప్తమైంది।