Kāmarūpeśvara’s Trial and Śiva’s Hidden Protection (कামरूपेश्वर-रक्षा-प्रसङ्गः)
ఈ అధ్యాయంలో సూతుడు కామరూపేశ్వరుడనే శివభక్తుని చుట్టూ ఏర్పడిన సంకటాన్ని వర్ణిస్తాడు. భక్తరక్షార్థం శివుడు గణులతో కలిసి గుప్తంగా సమీపంలోనే ఉంటాడు—దాగి ఉన్నా దైవసన్నిధి కార్యసాధకమనే భావమే కేంద్రం. ‘నీ కోసమే’ ఒక రాజు ఆభిచారిక కర్మ చేస్తున్నాడని వార్త విని, భీముడనే రాక్షసుడు లోభ‑క్రోధాలతో ఆయుధాలు ధరించి రాజును ఎదుర్కొంటాడు; హింస బెదిరింపులతో నిజం అడుగుతాడు. కామరూపేశ్వరుడు అంతరంగంలో శంకరనిష్ఠతో ధైర్యంగా నిలుస్తాడు. ప్రారబ్ధం అనివార్యత మరియు శివకృప‑సన్నిధి మధ్య తత్త్వాన్ని చూపిస్తూ, భక్తి భయాన్ని శరణాగతిగా మార్చి, శివుని గుప్తరక్ష గణుల సహాయంతో కార్యరూపం దాల్చుతుందని బోధిస్తుంది.
Shlokas
Verse 1
सूत उवाच । शिवोऽपि च गणैस्सार्द्धं जगाम हितकाम्यया । स्वभक्तनिकटं गुप्तस्तस्थौ रक्षार्थमादरात्
సూతుడు పలికెను—హితకామనతో భగవాన్ శివుడు కూడా తన గణాలతో కలిసి అక్కడికి వెళ్లెను. భక్తుని రక్షణార్థం గుప్తంగా, భక్తుని సమీపంలో గౌరవంతో నిలిచెను.
Verse 2
एतस्मिन्नन्तरे तत्र कामरूपेश्वरेण च । अत्यंतं ध्यानमारब्धं पार्थिवस्य पुरस्तदा
ఇంతలో అక్కడ కామరూపేశ్వరుడు ఆ సమయంలో భూపతి రాజు సమక్షంలో అత్యంత గాఢమైన, అచంచల ధ్యానాన్ని ఆరంభించాడు.
Verse 3
केनचित्तत्र गत्वा च राक्षसाय निवेदितम् । राजा किंचित्करोत्येवं त्वदर्थं ह्याभिचारिकम्
ఒకడు అక్కడికి వెళ్లి రాక్షసునికి నివేదించాడు—“రాజు ఏదో చేస్తున్నాడు; నిజంగా నీ కోసమే శత్రు-అభిచారాన్ని చేస్తున్నాడు।”
Verse 4
सूत उवाच । राक्षसस्स च तच्छुत्वा क्रुद्धस्तद्धननेच्छया । गृहीत्वा करवालं च जगाम नृपतिं प्रति
సూతుడు పలికెను—అది విని రాక్షసుడు కోపంతో అతన్ని చంపాలనే కోరికతో, ఖడ్గాన్ని పట్టుకొని రాజు వైపు వెళ్లాడు।
Verse 5
तद्दृष्ट्वा राक्षसस्तत्र पार्थिवादि स्थितं च यत् । तदर्थं तत्स्वरूपं च दृष्ट्वा किंचित्करोत्यसौ
అక్కడ మట్టితో మొదలైన వాటితో స్థాపించబడిన (లింగ-చిహ్నం)ను చూసి, దాని ప్రయోజనమూ స్వరూపమూ గ్రహించి, ఆ రాక్షసుడు కూడా ప్రతిగా ఏదో చేయసాగాడు।
Verse 6
अत एनं बलादद्य हन्मि सोपस्करं नृपम् । विचार्येति महाक्रुद्धो राक्षसः प्राह तं नृपम्
“కాబట్టి ఈ రోజు ఈ రాజును అతని సమస్త సామగ్రితో సహా బలవంతంగా చంపుతాను.” అని నిర్ణయించుకొని మహాక్రోధంతో రాక్షసుడు ఆ రాజుతో ఇలా అన్నాడు.
Verse 7
भीम उवाच । रेरे पार्थिव दुष्टात्मन्क्रियते किं त्वयाधुना । सत्यं वद न हन्यां त्वामन्यथा हन्मि निश्चितम्
భీముడు అన్నాడు— “ఓ దుష్టాత్మ రాజా! నీవు ఇప్పుడు ఏమి చేస్తున్నావు? సత్యం చెప్పు; అప్పుడు నిన్ను చంపను, లేకపోతే నిశ్చయంగా సంహరిస్తాను.”
Verse 8
सूत उवाच । इति श्रुत्वा वचस्तस्य कामरूपेश्वरश्च सः । मनसीति चिचिन्ताशु शिवविश्वासपूरितः
సూతుడు పలికెను—ఆ మాటలు విని కామరూపేశ్వరుని మనస్సు శివునిపై అచంచల విశ్వాసంతో నిండిపోయెను. అతడు వెంటనే మనసులోనే—“అవునే, ఇదే నిజం” అని చింతించెను.
Verse 9
भविष्यं यद्भवत्येव नास्ति तस्य निवर्तकः । प्रारब्धाधीनमेवात्र प्रारब्धस्स शिवः स्मृतः
ఏది భవిష్యత్తులో జరగవలెనో అది తప్పక జరుగును; దానిని తిప్పివేయగలవాడు ఎవరూ లేరు. ఇక్కడ అంతా ప్రారబ్ధాధీనమే; ఆ ప్రారబ్ధమే ‘శివుడు’ అని స్మరించబడును.
Verse 10
कृपालुश्शंकरश्चात्र पार्थिवे वर्तते ध्रुवम् । मदर्थं न करोतीह कुतः कोयं च राक्षसः
ఇక్కడ పార్థివ లింగంలో కృపాళువైన శంకరుడు నిశ్చయంగా సన్నిధానమై ఉన్నాడు. అయినా ఆయన నా కోసం ఇక్కడ ఏమీ చేయడం లేదు—అయితే ఈ వాడు రాక్షసుడు ఎలా అవుతాడు?
Verse 11
स्वानुरूपां प्रतिज्ञां स सत्यं चैव करिष्यति । सत्यप्रतिज्ञो भगवाञ्छिवश्चेति श्रुतौ श्रुतः
ఆయన తనకు తగిన ప్రతిజ్ఞను నిశ్చయంగా సత్యం చేస్తాడు. శ్రుతిలోనే వినబడింది—భగవాన్ శివుడు ‘సత్యప్రతిజ్ఞుడు’ అని.
Verse 12
मम भक्तं यदा कश्चित्पीडयत्यतिदारुणः । तदाहं तस्य रक्षार्थं दुष्टं हन्मि न संशयः
ఎవరైనా అత్యంత క్రూరంగా నా భక్తుణ్ని బాధిస్తే, అతని రక్షణార్థం నేను ఆ దుష్టుణ్ని సంహరిస్తాను—సందేహం లేదు.
Verse 13
एवं धैर्य्यं समालंब्य ध्यात्वा देवं च शंकरम् । प्रार्थयामास सद्भक्त्या मनसैव रसेश्वरः
ఇలా ధైర్యాన్ని ఆశ్రయించి రసేశ్వరుడు దేవ శంకరుణ్ని ధ్యానించి, సద్భక్తితో మనసులోనే ప్రార్థించాడు.
Verse 14
त्वदीयोऽस्मि महाराज यथेच्छसि तथा कुरु । सत्यं च वचनं ह्यत्र ब्रवीमि कुरु मे हितम्
మహారాజా, నేను మీవాడనే; మీరు ఎలా కోరితే అలా చేయండి. ఇక్కడ నేను సత్యవాక్యం చెబుతున్నాను—నా హితం చేయండి.
Verse 15
एवं मनसि स ध्यात्वा सत्यपाशेन मंत्रितः । प्राह सत्यं वचो राजा राक्षसं चावमानयन्
ఇలా మనసులో ధ్యానించి, ‘సత్యపాశం’ చేత అంతరంగంలో ధైర్యం పొందిన రాజు సత్యవాక్యాన్ని పలికి, రాక్షసుణ్ని గద్దించి అవమానించాడు.
Verse 16
नृप उवाच । भजामि शंकरं देवं स्वभक्तपरिपालकम् । चराचराणां सर्वेषामीश्वरं निर्विकारकम्
రాజు పలికెను—నేను శంకరదేవుని భజించుచున్నాను; ఆయన తన భక్తులను పరిరక్షించువాడు. చరాచర సమస్త జీవులకూ ఈశ్వరుడు, సదా నిర్వికారుడు.
Verse 17
सूत उवाच । इति तस्य वचः श्रुत्वा कामरूपेश्वरस्य सः । क्रोधेन प्रचलद्गात्रो भीमो वचनमब्रवीत्
సూతుడు పలికెను—కామరూపేశ్వరుని ఆ మాటలు విని భీముడు కోపంతో అవయవాలు కంపించగా ప్రత్యుత్తరంగా పలికెను.
Verse 18
भीम उवाच । शंकरस्ते मया ज्ञातः किं करिष्यति वै मम । यो मे पितृव्यकेनैव स्थापितः किंकरो यथा
భీముడు అన్నాడు—నీ శంకరుని నేను బాగా ఎరుగుదును; అతడు నాకు ఏమి చేయగలడు? నా పితృవ్యుడే నన్ను అతని అధికారంలో, దాసుడివలె, నిలిపాడు।
Verse 19
तद्बलं हि समाश्रित्य विजेतुं त्वं समीहसे । तर्हि त्वया जितं सर्वं नात्र कार्या विचारणा
ఆ బలాన్నే ఆశ్రయించి నీవు జయించదలచుకున్నావు. అట్లయితే నీ చేతనే సమస్తం జయించబడినట్టే—ఇక్కడ మరింత విచారణ అవసరం లేదు।
Verse 20
यावन्मया न दृष्टो हि शंकरस्त्वत्प्रपालकः । तावत्त्वं स्वामिनं मत्वा सेवसे नान्यथा क्वचित्
నేను నీ పరిరక్షకుడైన శంకరుని చూడనంతవరకు, నీవు ఇతనినే స్వామిగా భావించి సేవించితివి; ఎప్పుడూ భిన్నంగా చేయలేదు।
Verse 21
इति श्रीशिवमहापुराणे चतुर्थ्यां कोटिरुद्रसंहितायां भीमेश्वरज्योतिर्लिङ्गोत्पत्तिमाहात्म्यवर्णनं नामैकविंशोऽध्यायः
ఇట్లు శ్రీశివమహాపురాణము నాల్గవ భాగమైన కోటిరుద్రసంహితలో ‘భీమేశ్వర జ్యోతిర్లింగ ఉద్భవ మహాత్మ్య వర్ణన’ అను ఇరవై ఒకటవ అధ్యాయము సమాప్తమైంది।
Verse 22
अन्यथा हि भयं तेऽद्य भविष्यति न संशयः । स्वामिनस्ते करं तीक्ष्णं दास्येऽहं भीमविक्रमः
లేకపోతే నేడు నిస్సందేహంగా నీకు భయం కలుగును. నేను, భయంకర పరాక్రముడను, నీ స్వామి యొక్క కఠిన హస్తాన్ని—అంటే శిక్షను—నీపై విధించెదను।
Verse 23
सूत उवाच । इति तद्वचनं श्रुत्वा कामरूपेश्वरो नृपः । दृढं शंकरविश्वासो द्रुतं वाक्यमुवाच तम्
సూతుడు పలికెను—ఆ మాటలు విని కామరూపేశ్వర రాజు, శంకరునిపై దృఢ విశ్వాసంతో, వెంటనే అతనితో ఇలా పలికెను।
Verse 24
राजोवाच । अहं च पामरो दुष्टो न मोक्ष्ये शंकरं पुनः । सर्वोत्कृष्टश्च मे स्वामी न मां मुंचति कर्हिचित्
రాజు పలికెను—నేను నిజంగా నీచుడను, దుష్టుడను; ఇకపై శంకరుని మరల విడువను. నా స్వామి సర్వోత్తముడు—ఆయన నన్ను ఎప్పటికీ విడువడు।
Verse 25
सूत उवाच । एवं वचस्तदा श्रुत्वा तस्य राज्ञश्शिवात्मनः । तं प्रहस्य द्रुतं भीमो भूपतिं राक्षसोऽब्रवीत्
సూతుడు అన్నాడు—శివభక్తి పరమమైన ఆ రాజు మాటలు విని, రాక్షసుడైన భీముడు అతనిని ఎగతాళిగా నవ్వి, వెంటనే ఆ భూపతితో పలికెను।
Verse 26
भीम उवाच । मत्तो भिक्षयते नित्यं स किं जानाति स्वाकृतिम् । योगिनां का च निष्ठा वै भक्तानां प्रतिपालने
భీముడు అన్నాడు—అతడు నిత్యం నన్ను భిక్ష అడుగుతాడు; అప్పుడు తన స్వరూపాన్ని అతడు ఎలా తెలుసుకొనగలడు? భక్తుల పరిరక్షణలోనే ప్రభువు సంకల్పం వెల్లడైతే, యోగుల నిష్ఠ ఏమై ఉంటుంది?
Verse 27
इति कृत्वा मतिं त्वं च दूरतो भव सर्वथा । अहं च तव स स्वामी युद्धं वै करवावहे
ఇట్లు మనసులో నిశ్చయించుకొని నీవు పూర్తిగా దూరంగా నిలుచుము. నేను—నీ యథార్థ స్వామిని—ఇప్పుడు యుద్ధం చేయుదును.
Verse 28
सूत उवाच । इत्युक्तस्य नृपश्रेष्ठश्शंभुभक्तो दृढव्रतः । प्रत्युवाचाभयो भीमं दुःखदं जगतां सदा
సూతుడు పలికెను—ఇట్లు చెప్పబడినపుడు, నృపశ్రేష్ఠుడు, దృఢవ్రతుడు, శంభుభక్తుడు, లోకాలకు సదా దుఃఖకారకుడైన భీమునకు నిర్భయంగా ప్రత్యుత్తరం చెప్పెను.
Verse 29
राजोवाच । शृणु राक्षस दुष्टात्मन्मया कर्तुं न शक्यते । त्वया विक्रियते तर्हि कुतस्त्वं शक्तिमानसि
రాజు పలికెను—వినుము, దుష్టాత్మ రాక్షసా; ఇది నాతో చేయుట సాధ్యము కాదు. నీవే వికృతమై వశమవుతున్నావంటే, నీ శక్తి ఎక్కడిది?
Verse 30
सूत उवाच । इत्युक्तस्सैन्यमादाय राजानं परिभर्त्स्य तम् । करालं करवालं च पार्थिवे प्राक्षिपत्तदा
సూతుడు పలికెను—ఇలా చెప్పబడగానే అతడు సైన్యాన్ని సమీకరించి, ఆ రాజును గద్దించి, వెంటనే పార్థివ (లింగం)పై భయంకరమైన ఖడ్గం మరియు కరవాళాన్ని విసిరెను.
Verse 31
पश्य त्वं स्वामिनोऽद्यैव बलं भक्तसुखावहम् । इत्युवाच विहस्यैव राक्षसैस्स महाबलः
“చూడండి—ఈ రోజే మా స్వామి యొక్క భక్తులకు సుఖమిచ్చే శక్తిని చూడండి.” అని చెప్పి, ఆ మహాబలుడు రాక్షసులతో నవ్వుతూ పలికెను.
Verse 32
करवालः पार्थिवं च यावत्स्पृशति नो द्विजाः । यावच्च पार्थिवात्तस्मादाविरासीत्स्वयं हरः
ఓ ద్విజులారా! కరవాళం పార్థివ (లింగం)ను తాకినంతవరకూ, ఆ పార్థివ రూపం నుండే అప్పుడు స్వయంగా హరుడు ప్రత్యక్షమయ్యెను.
Verse 33
पश्य भीमेश्वरोहं च रक्षार्थं प्रकटोऽभवम् । मम पूर्वव्रतं ह्येतद्रक्ष्यो भक्तो मया सदा
చూడుము—నేనే భీమేశ్వరుణ్ని; రక్షణార్థమై ఇక్కడ ప్రాకట్యమయ్యాను. ఇదే నా ప్రాచీన వ్రతం—నా భక్తుని నేను సదా కాపాడుతాను.
Verse 34
एतस्मात्पश्य मे शीघ्रं बलं भक्तसुखावहम् । इत्युक्त्वा स पिनाकेन करवालो द्विधा कृतः
కాబట్టి వెంటనే భక్తులకు ఆనందం కలిగించే నా శక్తిని చూడు. అని చెప్పి, అతడు పినాక ధనుస్సుతో ఖడ్గాన్ని రెండు ముక్కలుగా చీల్చాడు.
Verse 35
पुनश्चैव त्रिशूलं स्वं चिक्षिपे तेन रक्षसा । तच्छूलं शतधा नीतमपि दुष्टस्य शंभुना
మళ్లీ ఆ రాక్షసుడు తన త్రిశూలాన్ని విసిరాడు; కాని దుష్టుణ్ని దమనించే శంభువు ఆ త్రిశూలాన్ని కూడా వంద ముక్కలుగా చేసెను.
Verse 36
पुनश्शक्तिश्च निःक्षिप्ता तेन शंभूपरि द्विजाः । शंभुना सापि बाणैस्स्वैर्लक्षधा च कृता द्रुतम्
హే ద్విజులారా! మళ్లీ అతడు శంభువుపై శక్తి-అస్త్రాన్ని విసిరాడు; కానీ శంభువు తన బాణాలతో దానిని కూడా వేగంగా లక్ష ముక్కలుగా చీల్చివేశాడు.
Verse 37
पट्टिशश्च ततस्तेन निःक्षिप्तो हि शिवोपरि । शिवेन स त्रिशूलेन तिलशश्च कृतं क्षणात्
అప్పుడు అతడు శివునిపై పట్టిశము (యుద్ధకుఱ్ఱ) విసిరెను. శివుడు తన త్రిశూలముతో క్షణములోనే దానిని నువ్వుల విత్తనాలవలె సూక్ష్మ ఖండాలుగా చెదరగొట్టెను.
Verse 38
ततश्शिवगणानां च राक्षसानां परस्परम् । युद्धमासीत्तदा घोरं पश्यतां दुःखकावहम्
ఆపై శివగణములకును రాక్షసములకును పరస్పరంగా ఘోర యుద్ధము చెలరేగెను; అది చూచువారికి భయంకరమై దుఃఖకరముగా నిలిచెను.
Verse 39
ततश्च पृथिवी सर्वा व्याकुला चाभवत्क्षणात् । समुद्राश्च तदा सर्वे चुक्षुभुस्समहीधराः
అప్పుడు క్షణములోనే సమస్త భూమి వ్యాకులమైంది. ఆ సమయంలో సముద్రములన్నీ ఉప్పొంగి కల్లోలించెను; పర్వతములూ కంపించెను.
Verse 40
देवाश्च ऋषयस्सर्वे बभूवुर्विकला अति । ऊचुः परस्परं चेति व्यर्थं वै प्रार्थितश्शिवः
అప్పుడు దేవతలందరూ, ఋషులందరూ అత్యంత నిరుత్సాహంగా, శక్తిహీనులైపోయారు. పరస్పరం చెప్పుకున్నారు—“నిజంగా శివునికి చేసిన మా ప్రార్థన వ్యర్థమైంది.”
Verse 41
नारदश्च समागत्य शंकरं दुःखदाहकम् । प्रार्थयामास तत्रैव सांजलिर्नतमस्तकः
అప్పుడు నారదుడు అక్కడికి వచ్చి, దుఃఖాన్ని దహించే శంకరుని అక్కడే అంజలి ఘటించి, తల వంచి భక్తితో ప్రార్థించాడు.
Verse 42
नारद उवाच । क्षम्यतां क्षम्यतां नाथ त्वया विभ्रमकारक । तृणेकश्च कुठारो वै हन्यतां शीघ्रमेव हि
నారదుడు అన్నాడు—“క్షమించండి, క్షమించండి, ఓ నాథా! మీరు మోహాన్ని కలిగించేవారూ, దాన్ని తొలగించేవారూ. గడ్డి తృణం, గొడ్డలి సమానం కాదు; కనుక నన్ను త్వరగా శిక్షించండి.”
Verse 43
इति संप्रार्थितश्शंभुः सर्वान्रक्षोगणान्प्रभुः । हुंकारेणैव चास्त्रेण भस्मसात्कृतवांस्तदा
ఇలా ప్రార్థింపబడిన ప్రభువు శంభువు, తన ‘హుం’కారమనే అస్త్రమాత్రంతోనే ఆ రాక్షసగణాలన్నిటినీ అప్పుడు భస్మం చేశాడు.
Verse 44
सर्वे ते राक्षसा दग्धाः शंकरेण क्षणं मुने । बभूवुस्तत्र सर्वेषां देवानां पश्यताद्भुतम्
ఓ మునీ! క్షణమాత్రంలోనే ఆ రాక్షసులందరూ శంకరునిచే దహించబడ్డారు. అక్కడే దేవతలందరూ చూస్తుండగా ఒక అద్భుతం సంభవించింది.
Verse 45
दावानलगतो वह्निर्यथा च वनमादहेत् । तथा शिवेन क्रुद्धेन राक्षसानां बलं क्षणात्
దావానలంతో ప్రేరితమైన అగ్ని ఎలా అడవిని దహించివేస్తుందో, అలాగే క్రోధించిన శివుడు రాక్షసుల బలాన్ని క్షణంలోనే భస్మం చేస్తాడు.
Verse 46
भीमस्यैव च किं भस्म न ज्ञातं केनचित्तदा । परिवारयुतो दग्धो नाम न श्रूयते क्वचित्
ఆ సమయంలో భీమునికి ఏమైందో—అతని భస్మమైనా మిగిలిందో లేదో—ఎవరికీ తెలియలేదు. అతడు తన పరివారంతో కలిసి దగ్ధమై మరణించాడని ఎక్కడా వినబడదు.
Verse 47
ततश्शिवस्य कृपया शांतिं प्राप्ता मुनीश्वराः । देवास्सर्वे च शक्राद्यास्स्वास्थ्यं प्रापाखिलं जगत्
అనంతరం శ్రీశివుని కృపవలన మునీశ్వరులు శాంతిని పొందిరి. శక్రుడు (ఇంద్రుడు) మొదలైన దేవతలందరూ ఆరోగ్యాన్ని పొందిరి; సమస్త జగత్తు కూడా మళ్లీ స్థిరత్వం, సంపూర్ణతను పొందెను।
Verse 48
क्रोधज्वाला महेशस्य निस्ससार वनाद्वनम् । राक्षसानां च तद्भस्म सर्वं व्याप्तं वनेऽखिलम्
మహేశ్వరుని క్రోధజ్వాల అడవినుండి అడవికి విస్తరించి బయలుదేరెను. ఆ రాక్షసుల భస్మమూ సమస్త వనప్రదేశమంతటా అన్ని దిశలలో వ్యాపించెను।
Verse 49
ततश्चौषधयो जाता नानाकार्यकरास्तथा । रूपान्तरं ततो नॄणां भवेद्वेषांतरं तथा
అప్పుడు నానావిధ ఫలితాలను కలిగించే ఔషధులు ఉద్భవించెను. ఆపై మనుష్యులలో రూపభేదములు ఏర్పడెను; అలాగే వేషధారణలోనూ భేదములు కలిగెను।
Verse 50
भूतप्रेतपिशाचादि दूरतश्च ततो व्रजेत् । तन्न कार्यं च यच्चैव ततो न भवति द्विजाः
భూత, ప్రేత, పిశాచాది నుండి దూరంగా ఉండి, ఆ స్థలాన్ని విడిచి చాలా దూరం వెళ్లవలెను. ఓ ద్విజులారా, అక్కడ ఏ కార్యమూ చేయరాదు; ఎందుకంటే అక్కడి నుండి శుభసిద్ధి కలుగదు.
Verse 51
ततः प्रार्थितश्शम्भुर्मुनिभिश्च विशेषतः । स्थातव्यं स्वामिना ह्यत्र लोकानां सुखहेतवे
అనంతరం మునులు విశేషంగా శంభువును ప్రార్థించిరి— “హే స్వామీ, లోకాల సుఖహేతువుగా మీరు ఇక్కడే నిలిచి ఉండవలెను.”
Verse 52
अयं वै कुत्सितो देश अयोध्यालोकदुःखदः । भवंतं च तदा दृष्ट्वा कल्याणं संभविष्यति
“ఈ స్థలం నిజముగా కుత్సితమైనది, అయోధ్య ప్రజలకు దుఃఖదాయకమైనది; అయితే ఆ సమయంలో మీ దర్శనం కలిగితే తప్పక కల్యాణం సంభవించును.”
Verse 53
भीमशंकरनामा त्वं भविता सर्वसाधकः । एतल्लिंगं सदा पूज्यं सर्वापद्विनिवारकम्
నీవు ‘భీమశంకర’ అనే నామంతో ప్రసిద్ధుడవు, సమస్త సాధ్యాలను సిద్ధిచేయువాడవు. ఈ లింగం నిత్యం పూజనీయం; ఇది అన్ని ఆపదలను నివారిస్తుంది.
Verse 54
सूत उवाच । इत्येवं प्रार्थितश्शम्भुर्लोकानां हितकारकः । तत्रैवास्थितवान्प्रीत्या स्वतन्त्रो भक्तवत्सलः
సూతుడు పలికెను—ఇలా ప్రార్థింపబడిన లోకహితకారకుడైన శంభువు అక్కడే ప్రేమానందంతో నిలిచెను; స్వతంత్రుడైనా భక్తవత్సలుడు.
Frequently Asked Questions
A rākṣasa (Bhīma) advances to harm a king after hearing of an alleged ābhicārika act, while Śiva—arriving with gaṇas—stays concealed near His devotee; the theological argument contrasts prārabdha’s inevitability with the lived certainty of Śiva’s protective presence.
Śiva’s ‘hidden’ proximity (gupta-sthiti) symbolizes transcendence that remains immanent: the divine may be unseen yet causally decisive. The rākṣasa’s sword and threats encode the volatility of tamasic force, while the devotee’s internal reflection models śiva-viśvāsa as a yogic stabilizer that converts crisis into surrender.
The chapter highlights Śiva as Śaṅkara—the compassionate protector who operates through gaṇas and providential concealment. Gaurī is not foregrounded in the sampled passage; the emphasis is on Śiva’s rakṣā-śakti rather than a paired theophany.