Dashati 5
Aindra victory and welfare: invoking Indra (and allied swift power) to overcome obstacles and secure auspicious success
Indra
Heroic and urgent with a protective undercurrent aimed at ‘svasti’ and successful completion
Vasiṣṭha (probable for the opening mantra in this sequence; full decad requires RV concordance for certainty)
ఆంద్ర విజయం–స్వస్తి: తార్క్ష్యుని శుభరక్షా పిలుపుతో ప్రారంభించి, యజ్ఞయత్నానికి వేగం–బలం చేకూర్చే ఇంద్రుని పిలిచి, వృత్ర/ఆవరణ రూప అడ్డంకులను జయించి లక్ష్యాన్ని సురక్షితంగా, శీఘ్రంగా సాధించమని కోరడం. ఋతానుగుణమైన దివ్యశక్తి అడ్డంకులను తొలగించి ‘జలాల విమోచనం’ ద్వారా సమృద్ధి, జీవనశుభం ప్రసాదించునని భావం.
Mantras
Mantra 1
त्यमू षु वाजिनं देवजूतं सहोवानं तरुतारं रथानाम् अरिष्टनेमिं पृतनाजमाशुं स्वस्तये तार्क्ष्यमिहा हुवेम
ఆ తేజోమయ వాజినిని—దేవప్రేరితుడిని, బలవంతుడిని, రథాలలో అత్యంత విజేతను, చక్రం అక్షతమైనవాడిని, యుద్ధజయకరుడిని, శీఘ్రుడిని—ఆ తార్క్ష్యను—ఇక్కడ మన స్వస్తి కోసం ఆహ్వానిద్దాం.
Mantra 2
त्रातारमिन्द्रमवितारमिन्द्रं हवेहवे सुहवं शूरमिन्द्रम् हुवे नु शक्रं पुरुहूतमिन्द्रमिदं हविर्मघवा वेत्विन्द्रः
త్రాతా ఇంద్రుడు, అవితా ఇంద్రుడు—ప్రతి హవే-హవే ఆహ్వానంలో సుసహ్వ (సులభంగా ఆహ్వేయ) శూర ఇంద్రుణ్ని నేను పిలుస్తున్నాను. పురుహూత శక్ర ఇంద్రుణ్ని ఇప్పుడు నేను ఆహ్వానిస్తున్నాను; ఈ హవిర్ (ఆహుతి)ని మఘవాన్ ఇంద్రుడు స్వీకరించుగాక.
Mantra 3
यजामह इन्द्रं वज्रदक्षिणं हरीणां रथ्य3ं विव्रतानाम् प्र श्मश्रुभिर्दोधुवदूर्ध्वधा भुवद्वि सेनाभिर्भयमानो वि राधसा
వజ్ర-దక్షిణుడు (కుడిచేతిలో వజ్రం కలవాడు) అయిన ఇంద్రుణ్ని మేము యజిస్తాము—హరి అశ్వయుక్త రథారూఢుడు, అనేక మార్గాల్లో సంచరించువాడు. శ్మశ్రుధారి (వీర) రూపంతో శత్రువును బలంగా కంపింపజేశాడు; ఊర్ధ్వంగా నిలిచాడు. తన సేనలతో భయపడినవారిని చెదరగొట్టి, తన రాధస్ (దాన-సంపద) చేత వారిని దూరం చేశాడు.
Mantra 4
सत्राहणं दाधृषिं तुम्रमिन्द्रं महामपारं वृशभं सुवज्रम् हन्ता यो वृत्रं सनितोत वाजं दाता मघानि मघवा सुराधाः
సత్రాహణుడు (ఎల్లప్పుడూ సంహరించువాడు), ధైర్యవంతుడు, తుమ్ర (ప్రచండ) ఇంద్రుడు—మహానుడు, అపారుడు, వృషభుడు, సువజ్రుడు. వృత్రహంతా, వాజ (విజయ-బహుమతి)ను కూడా గెలుచుకొనువాడు; అతడే మఘవాన్—మఘ (దానాలు) ఇచ్చే దాత, ఉత్తమ సురాధా (శ్రేష్ఠ దాన-సంపద) కలవాడు.
Mantra 5
यो नो वनुष्यन्नभिदाति मर्त उगणा वा मन्यमानस्तुरो वा क्षिधी युधा शवसा वा तमिन्द्राभी ष्याम वृषमणस्त्वोताः
ఏ మానవుడైనా—గుంపులలో ఉన్నా, తన్ను వీరుడని భావించినా, ఉగ్రుడైనా, శత్రుభావంతో ఉన్నా—యుద్ధంతో గానీ బలంతో గానీ మాపై దాడి చేస్తే; ఓ ఇంద్రా, వృషమనస్, నీ సహాయంతో మేము అతనిని జయించుదుము.
Mantra 6
यं वृत्रेषु क्षितय स्पर्धमाना यं युक्तेषु तुरयन्तो हवन्ते यं शूरसातौ यमपामुपज्मन्यं विप्रासो वाजयन्ते स इन्द्रः
వృత్రసంఘర్షాలలో పోటీ పడే జనులు ఎవరిని ఆహ్వానిస్తారో; అశ్వాలు యుక్తమైనప్పుడు వాటిని వేగంగా తోలుతూ ఎవరిని పిలుస్తారో; శూరవిజయంలో, జలాల ఆశ్రయరూపంగా, విప్రులు విజయార్థం ఎవరిని ప్రేరేపిస్తారో—ఆయనే ఇంద్రుడు.
Mantra 7
इन्द्रापर्वता बृहता रथेन वामीरिष आ वहतं सुवीराः वीतं हव्यान्यध्वरेषु देवा वर्धेथां गीर्भीरिडया मदन्ता
ఇంద్రా, పర్వతా! మీ మహా రథంతో ఇక్కడికి రండి, ఉపకారక వీరులారా; యజ్ఞాలలో హవ్యాన్ని (హవిని) ఆస్వాదించండి, దేవులారా; ఇళా ద్వారా హర్షించి, మా స్తోత్రాలు (గిర్) వలన బలవృద్ధి పొందండి.
Mantra 8
इन्द्राय गिरो अनिशितसर्गा अपः प्रैरयत्सगरस्य बुध्नात् यो अक्षेणेव चक्रियौ शचीभिर्विष्वक्तस्तम्भ पृथिवीमुत द्याम्
ఇంద్రునికై ఈ స్తుతులు నిర్బంధం లేకుండా ప్రవహిస్తున్నాయి; అతడే సముద్రపు అడుగునుంచి జలాలను ప్రవహింపజేశాడు; అతడు తన శచీ (శక్తులు) చేత, అక్షం రెండు చక్రాలను నిలిపినట్లు, భూమినీ ద్యౌ (ఆకాశం)నూ అన్ని వైపులా దృఢంగా స్థాపించాడు.
Mantra 9
आ त्वा सखायः सख्या ववृत्युस्तिरः पुरू चिदर्णवां जगम्याः पितुर्नपातमा दधित वेधा अस्मिन्क्षये प्रतरां दीद्यानः
హే (దేవా)! సఖులు సఖ్యత బలంతో నిన్ను ఇక్కడికి తిప్పి తెచ్చారు—దాటవలసిన అనేక అర్ణవ (ప్రవాహాలు/జలరాశులు) దాటి; విధాత (జ్ఞాన నియామకుడు) పితుర్నపాత్ (తండ్రి వంశజుడు)ను మరింత ప్రకాశిస్తూ ఈ నివాసంలో స్థాపించాడు.
Mantra 10
को अद्य युङ्क्ते धुरि गा ऋतस्य शिमीवतो भामिनो दुर्हृणायून् आसन्नेषामप्सुवाहो मयोभून्य एषां भृत्यामृणधत्स जीवात्
ఇప్పుడు ఎవరు ṛta యొక్క అశ్వాలను ధురిపై (అక్షంపై) యోకిస్తారు—అవి వేగవంతమైనవి, ఉగ్రమైనవి, నియంత్రించుటకు కఠినమైనవి? వారి జల-వాహకులు (మార్గదర్శకులు) సమీపంలోనే ఉన్నారు, ఆనందస్రోతస్సులు; వారిని సేవా-బంధనమునుండి విముక్తి చేయువాడు—అతడు జీవించుగాక.
Frequently Asked Questions
Tārkṣya functions as a swift, protective power invoked for svasti (well-being and safe attainment). Within an Indra-centered decad, it complements Indra’s victory by emphasizing secure conveyance and protection.
It can mean both mythic and ritual prosperity: Indra removes obstruction (vṛtra/āvaraṇa) so waters flow—symbolizing rain, abundance, and the successful unfolding of the sacrifice.
Not from the verse text alone. The sāman tune is determined by the Sāmavedic gāna tradition and its mapping for this arcika location; the decad is broadly Aindra in character, but exact gāna names need śākhā-specific references.